आसाममधील कृषी क्षेत्रासाठी एक अत्यंत अभिमानास्पद घटना घडली आहे. आसाम राज्यातील भौगोलिक मानांकन म्हणजेच जीआय मानांकन मिळालेली प्रसिद्ध ‘तेजपूर लीची’ आता थेट आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठेत पोहोचली आहे. या दर्जेदार फळाची पहिली खेप संयुक्त अरब अमिरातीमधील दुबई या शहरात यशस्वीपणे निर्यात करण्यात आली आहे. या महत्त्वाच्या यशामुळे आसाममधील स्थानिक शेतकर्यांच्या उत्पादनाला जागतिक स्तरावर ओळख मिळाली असून, यामुळे राज्यातील फलोत्पादन क्षेत्राला नवीन ऊर्जा मिळाली आहे.
शेतकरी आणि संस्थांचे सामूहिक प्रयत्न
या विशेष निर्यातीमागे स्थानिक शेतकरी आणि विविध कृषी संस्थांचे कष्ट आणि योगदान लाभले आहे. तेजपूर येथील कृषी उत्पादक कंपनीच्या माध्यमातून स्थानिक शेतकर्यांकडून ही उच्च दर्जाची लीची गोळा करण्यात आली होती. गुवाहाटी येथील कृषी आणि प्रक्रिया केलेल्या अन्न उत्पादनांच्या निर्यात विकास प्राधिकरणाने या संपूर्ण प्रक्रियेला तांत्रिक आणि प्रशासकीय साहाय्य पुरवले. या निर्यात साखळीत सहभागी असलेल्या अधिकार्यांनी सांगितले की, उत्पादनाचा दर्जा आंतरराष्ट्रीय मानकांनुसार राखण्यासाठी शेतकर्यांनी विशेष काळजी घेतली होती.
मुख्यमंत्र्यांकडून कौतुक आणि आनंद व्यक्त
आसामचे मुख्यमंत्री हिमंता बिस्वा सरमा यांनी या कामगिरीबद्दल आनंद व्यक्त केला आहे आणि संबंधित सर्व शेतकर्यांचे मनापासून कौतुक केले आहे. गुवाहाटी येथून या निर्यातीच्या पहिल्या खेपेला हिरवा कंदील दाखवण्यात आला. मुख्यमंत्र्यांनी त्यांच्या संदेशात म्हटले आहे की, आसाममधील अस्सल कृषी उत्पादनांना जागतिक बाजारपेठ मिळवून देण्याच्या सरकारच्या प्रयत्नांना हे यश आहे. तेजपूरच्या या रसाळ फळाने परदेशातील ग्राहकांच्या पसंतीस उतरून राज्याची मान आंतरराष्ट्रीय पातळीवर उंचावली आहे.
दर्जेदार वैशिष्ट्ये आणि प्रक्रिया
तेजपूर परिसरातील विशिष्ट हवामान आणि मातीमुळे येथील लीचीला एक वेगळीच चव, गडद लाल रंग आणि रसाळपणा मिळतो, जो इतर कुठल्याही भागात आढळत नाही. ही निर्यात करण्यापूर्वी फळांची कडक गुणवत्ता तपासणी करण्यात आली आणि गुवाहाटी येथील अत्याधुनिक शीतगृहात त्यावर प्रक्रिया करण्यात आली. त्यानंतर विमानाद्वारे ही पहिली खेप दुबईला पाठवण्यात आली. कृषी तज्ज्ञांच्या मते, या प्रक्रियेमुळे फळांचा ताजेपणा दीर्घकाळ टिकून राहण्यास मदत झाली, ज्यामुळे आंतरराष्ट्रीय बाजारात त्याला मागणी आहे.
भविष्यातील निर्यातीला मोठी चालना
या पहिल्या यशस्वी प्रयोगानंतर आता आसाममधून इतरही कृषी उत्पादने जसे की, विशेष लिंबू आणि आले परदेशात पाठवण्याचा मार्ग मोकळा झाला आहे. कृषी विभागाच्या अंदाजानुसार, आगामी काळात दुबईव्यतिरिक्त इतर आखाती देश आणि युरोपीय बाजारपेठांमध्येही तेजपूरच्या लीचीची मागणी वाढणार आहे. या जागतिक विस्तारामुळे ग्रामीण भागातील अर्थव्यवस्थेला बळकटी मिळेल, शेतकर्यांचे उत्पन्न दुप्पट होण्यास मदत होईल आणि तरुणांसाठी रोजगाराच्या नवीन संधी उपलब्ध होतील.