बिबट्याच्या हल्ल्यानंतर शासन सक्रिय – भायंदरमधील पीडितांना मदत
ठाणे जिल्ह्याला लागून असलेल्या भायंदर पूर्व भागातील एका गजबजलेल्या निवासी संकुलात बिबट्याने शिरकाव करून धुमाकूळ घातल्याने संपूर्ण परिसरात भीतीचे वातावरण पसरले आहे. या भीषण हल्ल्यात एकूण सात नागरिक गंभीररीत्या जखमी झाले असून, या घटनेची तातडीने दखल घेत राज्याचे वनमंत्री गणेश नाईक यांनी पीडितांना शासन स्तरावर नुकसानभरपाई देण्याचा महत्त्वपूर्ण निर्णय जाहीर केला आहे. वनमंत्र्यांनी स्पष्ट केले की, वनविभागाच्या विशेष निधीतून या जखमींच्या उपचाराचा खर्च उचलला जाईल आणि पीडित कुटुंबांना इतर आवश्यक शासकीय सुविधा देखील प्राधान्याने पुरवल्या जातील. नागरी वस्तीत वन्यजीवांच्या वाढत्या हस्तक्षेपामुळे निर्माण झालेली ही परिस्थिती अत्यंत चिंताजनक असून, शासन पीडितांच्या पाठीशी खंबीरपणे उभे आहे, असा विश्वास त्यांनी यावेळी व्यक्त केला. या निर्णयामुळे जखमींच्या कुटुंबीयांना मोठा दिलासा मिळाला असून प्रशासकीय यंत्रणेला मदतीचे वाटप जलद गतीने करण्याचे आदेश देण्यात आले आहेत.
हा थरार शुक्रवारी पहाटेच्या सुमारास भायंदर पूर्व येथील पारिजात इमारतीमध्ये सुरू झाला. लगतच्या संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यानाच्या वनक्षेत्रातून भटकत आलेला एक पूर्ण वाढ झालेला बिबट्या नागरी वस्तीत शिरला आणि त्याने थेट या इमारतीमधील घरांमध्ये प्रवेश केला. अचानक समोर आलेल्या या वन्यप्राण्याला पाहून रहिवाशांची पाचावर धारण बसली. बिबट्याने स्वतःच्या बचावासाठी आणि दहशतीपोटी समोर येणाऱ्या नागरिकांवर झडप घातली. या अनपेक्षित हल्ल्यामुळे परिसरात एकच कल्लोळ माजला आणि नागरिक जीव वाचवण्यासाठी सैरावैरा धावू लागले. घटनेची माहिती मिळताच वनविभागाचे पथक, पोलीस दल आणि अग्निशमन दलाचे जवान घटनास्थळी दाखल झाले. बिबट्या एका खोलीत अडकल्यामुळे बचाव कार्यात अनेक अडथळे येत होते, मात्र तब्बल सात तासांच्या प्रदीर्घ आणि थरारक मोहिमेनंतर वनविभागाच्या डॉक्टरांनी बिबट्याला भूल देऊन बेशुद्ध केले आणि सुरक्षितपणे जेरबंद केले.
घटनेचे गांभीर्य ओळखून शनिवारी सकाळी दहा वाजेच्या सुमारास वनमंत्री गणेश नाईक यांनी प्रत्यक्ष घटनास्थळाला भेट देऊन परिस्थितीचा आढावा घेतला. त्यांनी पारिजात इमारतीमधील रहिवाशांशी आणि जखमींच्या नातेवाईकांशी प्रत्यक्ष संवाद साधून त्यांना धीर दिला. या दौऱ्यात मंत्र्यांनी वनविभागाच्या वरिष्ठ अधिकाऱ्यांकडून बिबट्या नेमका कोणत्या मार्गाने वस्तीत शिरला आणि बचाव कार्यादरम्यान कोणत्या त्रुटी राहिल्या, याची सविस्तर माहिती घेतली. पीडितांना केवळ आर्थिक मदतच नाही, तर त्यांच्या भविष्यातील आरोग्यासाठी आवश्यक असलेल्या सर्व शासकीय सवलती देण्याचे आश्वासन त्यांनी यावेळी दिले. या प्रसंगी आमदार नरेंद्र मेहता आणि स्थानिक नगरसेवकांसह विविध राजकीय पक्षांचे पदाधिकारी उपस्थित होते, ज्यांनी या भागातील वनक्षेत्राच्या सीमा सुरक्षित करण्याची मागणी मंत्र्यांकडे केली.
अग्निशमन विभागाने प्रसिद्ध केलेल्या जखमींच्या अधिकृत यादीनुसार, या हल्ल्यात जखमी झालेल्यांमध्ये दिपू भौमिक, राजेश यादव , छगनलाल बागरेचा , श्याम प्रताप सहानी, भारती टाक, खुशी टाक आणि अंजली टाक यांचा समावेश आहे. यातील काही जखमींच्या अंगावर बिबट्याच्या नखांच्या आणि दातांच्या खोल जखमा झाल्या असून, त्यांच्यावर स्थानिक रुग्णालयात उपचार सुरू आहेत. जखमींमध्ये तरुणांपासून ते ज्येष्ठ नागरिकांपर्यंत सर्वांचा समावेश असल्याने संपूर्ण भायंदर शहरात हळहळ व्यक्त केली जात आहे. सुदैवाने, या हल्ल्यात कोणतीही जीवितहानी झाली नसली तरी, नागरिकांच्या मनातील भीती अजूनही कायम आहे.
वाढत्या नागरीकरणामुळे आणि वनक्षेत्रावर होणाऱ्या अतिक्रमणामुळे मानवी वस्ती आणि वन्यजीव यांच्यातील संघर्ष आता टोकाला पोहोचला आहे. मुंबई आणि ठाणे परिसरातील शहरी भागात बिबट्यांचे दर्शन होण्याचे प्रकार वारंवार घडत असल्याने प्रशासनाने आता व्यापक उपाययोजना आखण्याचे ठरवले आहे. वनमंत्र्यांनी सूचना दिली आहे की, अशा प्रकारच्या संवेदनशील भागात वनविभागाची गस्त वाढवण्यात यावी आणि नागरिकांना वन्यजीवांचा सामना कसा करावा, याचे प्रशिक्षण देण्यात यावे. प्रशासनाने स्थानिक रहिवाशांना सायंकाळच्या वेळी आणि पहाटे सतर्क राहण्याचे आवाहन केले आहे. भविष्यात अशा घटनांची पुनरावृत्ती टाळण्यासाठी वनक्षेत्राच्या सीमांवर सौर कुंपण किंवा उंच संरक्षक भिंती बांधण्याचा प्रस्ताव विचाराधीन असून, पर्यावरणाचा समतोल राखत मानवी सुरक्षा कशी जपली जाईल, यावर शासन भर देत आहे.