स्वतंत्र बातमी

सावित्रीबाई फुले पुणे विद्यापीठ हे केवळ पदव्या देणारे केंद्र न राहता, आता भविष्यातील उद्योगपती घडवण्याच्या मार्गावर आहे. महाविद्यालयीन तरुणांमध्ये नोकरी शोधण्याऐवजी नोकरी देण्याची क्षमता निर्माण व्हावी, या उद्देशाने विद्यापीठाने ‘नवोद्यमी संवाद मालिका’ हा अत्यंत महत्त्वाकांक्षी उपक्रम जाहीर केला आहे. या नाविन्यपूर्ण योजनेद्वारे विद्यार्थ्यांना केवळ पुस्तकी सिद्धांत न शिकवता, प्रत्यक्ष बाजारात यशस्वी ठरलेल्या उद्योजकांचे अनुभव, त्यांच्या आयुष्यातील संघर्ष आणि यशाची सूत्रे जाणून घेण्याची संधी मिळणार आहे. हा उपक्रम येत्या फेब्रुवारी महिन्यातील दिनांक 21 तारखेपासून सुरू होऊन 28 तारखेपर्यंत पुणे, नाशिक आणि अहिल्यानगर जिल्ह्यांतील विविध महाविद्यालयांमध्ये राबवला जाईल.

विद्यापीठाच्या नवोपक्रम आणि नवसंशोधन केंद्राचे संचालक डॉ. देविदास गोल्हार यांनी या संदर्भात एक विस्तृत परिपत्रक काढून सर्व महाविद्यालयांना या मोहिमेत सहभागी होण्याचे आवाहन केले आहे. केंद्र आणि राज्य सरकार सध्या ‘स्टार्टअप इंडिया’ सारख्या मोहिमांच्या माध्यमातून तरुणांना स्वतःचे पाय रोवण्यासाठी प्रोत्साहन देत आहे. याच धोरणाला गती देत संपूर्ण महाराष्ट्रात किमान पन्नास हजार नवीन उद्योजक तयार करण्याचे मोठे ध्येय प्रशासनाने ठेवले आहे. पुणे हे शहर माहिती तंत्रज्ञान आणि वाहन उद्योगाचे प्रमुख केंद्र असल्याने, येथील विद्यार्थ्यांना या वातावरणाचा फायदा करून देणे आणि त्यांच्यातील सुप्त उद्योजकाला जागे करणे, हा या उपक्रमाचा मूळ गाभा आहे.

या उपक्रमाचे वैशिष्ट्य म्हणजे विद्यापीठ केवळ सूचना देऊन थांबलेले नाही, तर महाविद्यालयांना आर्थिक पाठबळही पुरवत आहे. प्रत्येक व्याख्यानाचे आयोजन करण्यासाठी विद्यापीठ सात हजार रुपयांचा निधी देणार आहे. एका महाविद्यालयाला जास्तीत जास्त दोन सत्रांचे आयोजन करता येईल, ज्यासाठी एकूण चौदा हजार रुपये मंजूर केले जातील. मात्र, या मार्गदर्शनाचा लाभ जास्तीत जास्त मुलांपर्यंत पोहोचावा, यासाठी प्रत्येक सत्राला किमान शंभर विद्यार्थ्यांची उपस्थिती असणे अनिवार्य करण्यात आले आहे. या व्याख्यानांमध्ये भांडवल कसे उभे करावे, नवीन कल्पनांचे पेटंट कसे मिळवावे आणि व्यवसायातील सुरुवातीची आव्हाने कशी पेलावीत, यावर सखोल चर्चा होईल.

ही योजना केवळ महानगरापुरती मर्यादित नसून, ती ग्रामीण भागापर्यंत पोहोचवण्याचा विद्यापीठाचा मानस आहे. म्हणूनच पुणे जिल्ह्यासोबतच अहिल्यानगर आणि नाशिक जिल्ह्यांतील संलग्न महाविद्यालयांनाही यात सामावून घेतले आहे. यामुळे शेतीपूरक व्यवसाय किंवा ग्रामीण अर्थव्यवस्थेशी संबंधित नवीन कल्पना घेऊन येणाऱ्या तरुणांना योग्य दिशा मिळेल. प्रस्थापित उद्योजकांशी संवाद साधल्यामुळे विद्यार्थ्यांचा आत्मविश्वास वाढेल आणि त्यांना व्यवसायातील तांत्रिक गोष्टींचे व्यावहारिक ज्ञान मिळेल. यामुळे पदवी घेऊन बाहेर पडणारा तरुण गोंधळलेला न राहता, एका स्पष्ट ध्येयाने प्रेरित झालेला असेल.

विद्यापीठाने यापूर्वी ‘नवोद्यमी ऑलिम्पियाड’ यशस्वी करून एक भक्कम पाया रचला आहेच. आता या संवाद मालिकेमुळे विद्यार्थ्यांना थेट प्रश्न विचारण्याची आणि शंकांचे निरसन करण्याची संधी मिळणार आहे. डॉ. गोल्हार यांच्या म्हणण्यानुसार, ही केवळ व्याख्याने नसून ती एक वैचारिक देवाणघेवाण आहे. या सत्रानंतर विद्यार्थ्यांकडून त्यांच्या व्यवसायांच्या मूळ संकल्पना मागवल्या जातील. ज्या कल्पनांमध्ये भविष्यात मोठा व्यवसाय बनण्याची क्षमता असेल, अशा निवडक विद्यार्थ्यांना विद्यापीठ स्वतःच्या देखरेखीखाली पुढील प्रशिक्षण, गुंतवणूकदारांशी भेटी आणि तांत्रिक साहाय्य उपलब्ध करून देणार आहे.