धुळे जिल्ह्यात झालेल्या अवकाळी पावसाने शेतकऱ्यांचे मोठे नुकसान झाले आहे. सततच्या पावसामुळे कापूस, मका, बाजरी, सोयाबीन यांसारखी पिके उद्ध्वस्त झाली असून, अनेक शेतकरी आर्थिक संकटात सापडले आहेत. या पार्श्वभूमीवर राज्य सरकारने शेतकऱ्यांना दिलासा देण्यासाठी तब्बल अकरा कोटी एकसष्ट लाख अठ्ठयाहत्तर हजार रुपये इतक्या रकमेच्या विशेष मदतीला मंजुरी दिली आहे. महसूल व पुनर्वसन विभागाने याबाबत आदेश जारी केले असून, निधी थेट शेतकऱ्यांच्या खात्यात देण्याची तयारी सुरू झाली आहे.
धुळे जिल्ह्यातील शेतकऱ्यांसाठी ही मदत अत्यंत आवश्यक ठरत आहे. शासनाने जाहीर केलेला निधी थेट लाभ हस्तांतरण पद्धतीने शेतकऱ्यांच्या बँक खात्यात जमा केला जाणार आहे. जिल्हा प्रशासनाला निधीचे वितरण पारदर्शक पद्धतीने करण्याचे आणि पात्र शेतकऱ्यांना कोणतीही अडचण न येण्यासाठी दक्षता घेण्याचे आदेश देण्यात आले आहेत. महसूल अधिकाऱ्यांनी नुकसानीचे पंचनामे पूर्ण करून अहवाल सादर करण्याचे काम युद्धपातळीवर सुरू केले आहे.
या मदतीनुसार अवकाळी पावसाने बाधित झालेल्या शेतकऱ्यांना प्रति हेक्टर दहा हजार रुपये इतकी आर्थिक मदत दिली जाणार आहे. जिल्ह्यात एकूण सोळा हजार चारशे एकोणतीस शेतकरी बाधित असल्याचे प्राथमिक सर्वेक्षणात निष्पन्न झाले आहे. त्यांच्या सुमारे अकरा हजार सहाशे अठरा हेक्टर क्षेत्रावर अवकाळी पावसाचा तडाखा बसला आहे. अनेक ठिकाणी पिकांमध्ये ओलसरपणा वाढल्याने रोगराई पसरली, तर काही ठिकाणी संपूर्ण शेती पाण्याखाली गेली.
शेतकऱ्यांच्या मते, ही मदत काहीशी दिलासा देणारी असली तरी नुकसान प्रमाणाच्या तुलनेत रक्कम अपुरी आहे. त्यांनी सरकारकडे कर्जमाफी, हमीभावाने खरेदी आणि कृषी साहित्यावरील सवलतीसाठीही मागणी केली आहे. काही भागात शेतकरी संघटनांनी या निर्णयाचे स्वागत करताना पुढील हंगामासाठी मदतीचा दर वाढवण्याची मागणी केली आहे.
या पावसामुळे केवळ शेतीच नव्हे तर ग्रामीण अर्थव्यवस्थेलाही मोठा फटका बसला आहे. सरकारकडून मिळणारे हे पॅकेज शेतकऱ्यांना उभारी देईल अशी अपेक्षा आहे. मात्र, या अनुभवातून शासनाने पुढील हंगामासाठी विमा योजना आणि आपत्ती व्यवस्थापन अधिक सक्षम करण्याची गरज अधोरेखित झाली आहे.
