माझे तिकीट माझी शान – पश्चिम रेल्वेची जनजागृती मोहीम
भारतीय रेल्वे ही देशाची जीवनवाहिनी मानली जाते आणि याच जीवनवाहिनीच्या सुदृढ संचलनासाठी प्रवाशांचा सहभाग अत्यंत मोलाचा असतो. हेच सूत्र ध्यानात घेऊन पश्चिम रेल्वेने ‘माझे तिकीट, माझी शान – विकसित भारतासाठी माझे योगदान’ ही दहा दिवसांची अत्यंत सखोल आणि व्यापक स्तरावरील सार्वजनिक संबंध तसेच जनजागृती मोहीम हाती घेतली आहे. या नाविन्यपूर्ण मोहिमेचा मुख्य केंद्रबिंदू प्रवाशांमध्ये वैध तिकीट खरेदी करण्याबद्दलची जाणीव वृद्धिंगत करणे हा आहे. केवळ दंड टाळण्यासाठी तिकीट काढण्यापेक्षा, एक जबाबदार नागरिक म्हणून रेल्वे प्रवासाच्या माध्यमातून राष्ट्रनिर्मितीमध्ये आपणही वाटा उचलत आहोत, ही भावना प्रवाशांच्या मनात रुजवण्याचा रेल्वेचा मानस आहे. ही मोहीम दि, 28 जानेवारी ते 6 फेब्रुवारी 2026 या कालावधीत पश्चिम रेल्वेच्या सर्व विभागांत डिजिटल माध्यमे, सामाजिक माध्यमे आणि प्रत्यक्ष लोकसंपर्काद्वारे अत्यंत प्रभावीरित्या राबवली जात आहे.
रेल्वे स्थानकांवरील वातावरणात उत्साह भरण्यासाठी आणि प्रवाशांशी जवळीक साधण्यासाठी पश्चिम रेल्वेने विविध संवादात्मक उपक्रमांची आखणी केली आहे. यामध्ये प्रत्येक विभागातील प्रमुख रेल्वे स्थानकांवर माहिती देणारे भव्य स्टॉल्स, माहितीपर फलक आणि प्रवाशांच्या आकर्षणासाठी विशेष ‘सेल्फी बूथ’ उभारण्यात आले आहेत. प्रवाशांचे मनोरंजन करत त्यांना शिक्षित करण्यासाठी पथनाट्यांचे आयोजन केले जात आहे. तसेच, विविध खेळांच्या माध्यमातून प्रवाशांना या मोहिमेत सामावून घेतले जात आहे. या थेट संवादामुळे प्रवाशांमध्ये नियमांबद्दलची समज आणि कामाबद्दलची ओढ वाढताना दिसत आहे. या मोहिमेचा मुख्य प्रारंभ मुंबई सेंट्रल, वडोदरा, अहमदाबाद, रतलाम, राजकोट आणि भावनगर यांसारख्या वर्दळीच्या स्थानकांवरून करण्यात आला असून त्याला प्रवाशांचा उत्तम प्रतिसाद लाभत आहे.
या मोहिमेचा व्यापक प्रसार करण्यासाठी पश्चिम रेल्वेने अत्यंत आधुनिक आणि सर्वसमावेशक संप्रेषण धोरणाचा अवलंब केला आहे. केवळ स्थानकांपुरते मर्यादित न राहता, ही मोहीम घराघरांत पोहोचवण्यासाठी सामाजिक माध्यमांवर मोठ्या प्रमाणावर जाहिराती केल्या जात आहेत. चित्रपटगृहांमध्ये चित्रपट सुरू होण्यापूर्वी आणि मध्यंतरात तीस सेकंदांची एक विशेष जागरूकता ध्वनिचित्रफीट दाखवली जात आहे, ज्याचा लोकांच्या मनावर खोलवर परिणाम होत आहे. याव्यतिरिक्त, प्रवाशांच्या भ्रमणध्वनीवर लघुसंदेश पाठवणे, स्थानकांवरील डिजिटल पडद्यांवर आकर्षक जाहिरातींचे प्रदर्शन आणि आकाशवाणीवरून सतत संदेश प्रसारित केले जात आहेत. या बहुआयामी प्रचारामुळे रेल्वेचा हा मोलाचा संदेश समाजाच्या शेवटच्या घटकापर्यंत पोहोचत आहे.
पश्चिम रेल्वे प्रशासनाचे मुख्य जनसंपर्क अधिकारी विनीत अभिषेक यांनी या मोहिमेच्या उद्दिष्टांवर अधिक प्रकाश टाकला. त्यांच्या मते, हे सर्व उपक्रम केवळ माहिती देण्यापुरते मर्यादित नसून, लोकांमध्ये अधिकृत तिकीट खरेदी करण्याबाबत एक सकारात्मक आणि सन्मानाची वृत्ती निर्माण करण्यासाठी आहेत. रेल्वे ही जनतेची मालमत्ता असून तिची सेवा योग्य पद्धतीने वापरणे हे प्रत्येकाचे कर्तव्य आहे. विनातिकीट प्रवासामुळे रेल्वेच्या महसुलावर आणि पर्यायाने रेल्वेच्या आधुनिकीकरणावर होणारा विपरीत परिणाम टाळण्यासाठी, प्रवाशांनी स्वतःहून पुढाकार घेणे गरजेचे आहे. प्रवाशांमध्ये आपल्या हक्कांसोबतच कर्तव्याची जाणीव करून देणे, हेच या मोहिमेचे सर्वोच्च यश असेल, असेही त्यांनी नमूद केले.
शेवटच्या टप्प्यात, पश्चिम रेल्वेने सर्व प्रवाशांना आणि सर्वसामान्य जनतेला या जनजागृती मोहिमेचा सक्रिय भाग होण्याचे कळकळीचे आवाहन केले आहे. राष्ट्राच्या सर्वांगीण विकासात प्रत्येक नागरिकाचे योगदान महत्त्वाचे असते आणि योग्य तिकीट काढून केलेला प्रवास हे देखील देशाच्या प्रगतीला दिलेली एक प्रकारे साथच आहे. या मोहिमेचा एक विशेष माहिती कक्ष दक्षिण मुंबईतील महत्त्वाच्या चर्चगेट स्थानकावर उभारण्यात आला आहे. हा कक्ष 6 फेब्रुवारी 2026 पर्यंत प्रवाशांसाठी खुला असेल, जिथे नागरिक प्रत्यक्ष भेट देऊन मोहिमेची माहिती घेऊ शकतात. प्रवाशांनी नियमांचे पालन करून रेल्वेला सहकार्य करावे, अशी अपेक्षा या निमित्ताने व्यक्त करण्यात आली आहे.