भारताचा समृद्ध सांस्कृतिक आणि आध्यात्मिक वारसा जगासमोर नेण्याच्या दृष्टीने आजचा दिवस ऐतिहासिक ठरला आहे. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी नवी दिल्ली येथे पवित्र पिपराहवा बुद्ध अवशेषांच्या आंतरराष्ट्रीय प्रदर्शनाचे उद्घाटन केले. भगवान बुद्धांच्या महापरिनिर्वाणानंतरच्या त्यांच्या पवित्र अवशेषांचे हे प्रदर्शन भारत आणि आशियाई देशांमधील बौद्ध संबंधांना अधिक दृढ करण्यासाठी आयोजित करण्यात आले आहे.
उत्तर प्रदेशातील सिद्धार्थनगर जिल्ह्यातील पिपराहवा हे ठिकाण प्राचीन कपिलवस्तु मानले जाते, जिथे भगवान बुद्धांनी आपल्या जीवनाची सुरुवातीची वर्षे व्यतीत केली होती. १८९८ मध्ये उत्खननादरम्यान येथे एक सोन्याचा कलश सापडला होता, ज्यावर ब्राह्मी लिपीत कोरले होते की, हे भगवान बुद्धांचे अस्थी अवशेष आहेत. हे अवशेष कपिलवस्तु अवशेष म्हणूनही ओळखले जातात आणि ते भारतीय पुरातत्व खात्याच्या सर्वात मौल्यवान ठेव्यांपैकी एक आहेत. हे प्रदर्शन केवळ अवशेषांचे प्रदर्शन नसून, तो भारताच्या शांततेची मुत्सद्देगिरी चा एक भाग आहे. थायलंड, कंबोडिया, व्हिएतनाम, श्रीलंका आणि भूतान यांसारख्या बौद्ध बहुल देशांतील प्रतिनिधी आणि भिक्खू या प्रदर्शनासाठी उपस्थित होते. अतिथी देवो भव आणि वसुधैव कुटुंबकम या भावनेतून भारताने जगाला बुद्धांचा शांततेचा संदेश पुन्हा एकदा दिला आहे. प्रदर्शनात बुद्धांच्या जीवनावर आधारित डिजिटल मॅपिंग आणि ऑडिओ-व्हिज्युअल गाईड्सचा वापर करण्यात आला आहे, जेणेकरून तरुणांना बुद्धांचे तत्त्वज्ञान सहज समजेल. यावेळी उपस्थितांना संबोधित करताना पंतप्रधान मोदी म्हणाले की, भारत ही बुद्धांची भूमी आहे. आम्ही जगाला युद्ध नाही, तर ‘बुद्ध’ दिले आहेत. त्यांनी स्पष्ट केले की, भगवान बुद्धांचे विचार आजही हवामान बदल आणि जागतिक संघर्षांसारख्या समस्यांवर उपाय शोधण्यासाठी मार्गदर्शक ठरतात. पंतप्रधानांनी बौद्ध सर्किटच्या विकासावरही भर दिला, ज्याद्वारे कुशीनगर, बोधगया आणि सारनाथ यांसारख्या तीर्थक्षेत्रांना जागतिक दर्जाच्या सुविधांनी जोडले जात आहे.
भारत सरकारने हे पवित्र अवशेष यापूर्वी थायलंडमध्ये प्रदर्शनासाठी पाठवले होते, जिथे लाखो भाविकांनी त्यांचे दर्शन घेतले होते. आता नवी दिल्लीतील या प्रदर्शनानंतर, हे अवशेष इतर काही प्रमुख आशियाई देशांमध्येही नेले जाण्याची शक्यता आहे. पवित्र अस्थी अवशेष अत्यंत दुर्मिळ असल्याने त्यांच्या सुरक्षेसाठी कडक व्यवस्था करण्यात आली आहे. राष्ट्रीय संग्रहालयातील तज्ज्ञांच्या देखरेखीखाली हे अवशेष विशिष्ट तापमानात आणि बुलेटप्रूफ काचेच्या पेटीत ठेवण्यात आले आहेत. प्रदर्शनाच्या ठिकाणी चोवीस तास सीसीटीव्ही आणि सुरक्षा दलांचा पहारा आहे.
