स्वतंत्र बातमी

जळगाव जिल्ह्याच्या वाहतूक आणि दळणवळण व्यवस्थेत बदल घडवून आणणारा नवीन महामार्ग प्रकल्प आता प्रत्यक्ष आकार घेत आहे. जिल्ह्यातून आधीच पाच राष्ट्रीय महामार्ग जात असताना, आता त्यात भुसावळ-चित्तोडगड या नवीन प्रस्तावित महामार्गाचा समावेश करण्याचा महत्त्वपूर्ण निर्णय केंद्र सरकारने घेतला आहे. या नवीन मार्गामुळे महाराष्ट्रातून थेट राजस्थानकडे जाणाऱ्या प्रवाशांना आणि मोठ्या मालवाहतूकदारांना अत्यंत सुखकर प्रवास करता येणार आहे. प्रामुख्याने जळगाव ते अजमेर या प्रवासाच्या अंतरात लक्षणीय घट होणार असल्याने वेळ आणि इंधन या दोन्हीची मोठी बचत होणार आहे. दळणवळणाच्या या सुधारित सुविधांमुळे महाराष्ट्र, मध्य प्रदेश आणि राजस्थान या तीन राज्यांच्या कृषी उत्पादनांना नवीन बाजारपेठा मिळतीलच, शिवाय औद्योगिक विकासालाही अभूतपूर्व गती मिळण्याची अपेक्षा तज्ज्ञांनी व्यक्त केली आहे.

जळगाव जिल्ह्याचे महत्त्व केवळ खान्देशापुरते मर्यादित नसून ते देशातील वाहतुकीचे एक मुख्य केंद्र बनत चालले आहे. सध्या जिल्ह्यातून सुरत ते पारादीप, जळगाव ते दिगी बंदर, जळगाव ते मनमाड, इंदूर-हैदराबाद आणि बऱ्हाणपूर ते अंकलेश्वर यांसारखे महत्त्वाचे महामार्ग धावत आहेत. यात आता भुसावळ-चित्तोडगड तीनशे सत्तेचाळीस सी हा नवीन महामार्ग महत्वाचा ठरणार आहे. हा मार्ग भुसावळहून निघाल्यानंतर पाल, खरगोन, धार, रतलाम, मंदसौर आणि नीमच यांसारख्या प्रमुख व्यापारी केंद्रांना जोडत थेट चित्तोडगडपर्यंत पोहोचणार आहे. हा महामार्ग पुढे भीलवाडा मार्गे पुष्कर आणि अजमेर या धार्मिक व पर्यटन स्थळांना थेट जोडला जाणार असल्याने पर्यटनालाही मोठी चालना मिळणार आहे.

प्रवासाच्या अंतराचा विचार केला तर सध्याच्या घडीला भुसावळहून चित्तोडगडपर्यंत पोहोचण्यासाठी प्रवाशांना दोन लांबच्या मार्गांचा अवलंब करावा लागतो. यामध्ये बऱ्हाणपूर-इंदूर-नागदा-जावरा असा एक मार्ग असून दुसरा मार्ग यावल-चोपडा-शिरपूर-सेंधवा-रतलाम असा आहे. या दोन्ही मार्गांवरून प्रवास करताना प्रवाशांना सहाशे किलोमीटरपेक्षा जास्त अंतर पार करावे लागते. मात्र, प्रस्तावित नवीन महामार्गामुळे हे अंतर थेट एकशे पन्नास किलोमीटरने कमी होणार असल्याचा अंदाज वर्तवण्यात आला आहे. याचा सर्वात मोठा फायदा म्हणजे, सध्याचा तेरा ते चौदा तासांचा थकवणारा प्रवास आता अवघ्या आठ ते नऊ तासांमध्ये पूर्ण करणे शक्य होणार आहे, ज्यामुळे प्रवाशांचा वेळ वाचून प्रवास अधिक सुरक्षित होईल.

हा महामार्ग केवळ दोन राज्यांना जोडणारा डांबरी रस्ता नसून तो महाराष्ट्र आणि मध्य प्रदेश यांच्यातील सामाजिक आणि व्यावसायिक संबंधांचा एक महत्त्वाचा दुवा ठरणार आहे. या मार्गामुळे बऱ्हाणपूरहून खरगोनकडे जाण्यासाठी आता अत्यंत थेट आणि सोयीस्कर रस्ता उपलब्ध होणार आहे. यामुळे सातपुड्याच्या डोंगराळ भागातील वाहतूक अधिक सुलभ होईल आणि दुर्गम भागातील नागरिकांना मुख्य शहरांशी जोडले जाणे सोपे जाईल. तसेच, बऱ्हाणपूर शहरामध्ये होणारी अवजड वाहनांची कोंडी फोडण्यासाठी जो नवीन बाह्यवळण रस्ता तयार केला जाणार आहे, त्याचा शहरवासीयांना मोठा दिलासा मिळणार असून शहरातील अपघातांचे प्रमाणही कमी होईल.

या महामार्गाचा खऱ्या अर्थाने आर्थिक लाभ रावेर आणि मुक्ताईनगर सारख्या कृषीप्रधान भागातील शेतकऱ्यांना होणार आहे. रावेर परिसरातील केळी, कापूस आणि इतर नगदी पिकांच्या वाहतुकीसाठी आता थेट राजस्थान आणि उत्तर भारताची बाजारपेठ खुली होणार आहे. जलद वाहतुकीमुळे नाशवंत शेतीमाल लवकर बाजारपेठेत पोहोचेल, परिणामी शेतकऱ्यांना आपल्या मालाला पूर्वीपेक्षा अधिक चांगला दर मिळण्यास मदत होईल. व्यापारी वर्गासाठीही हा मार्ग जणू सुवर्णसंधीच असून, यामुळे आंतरराज्य व्यापारात मोठी वाढ होईल. या प्रकल्पामुळे संपूर्ण खान्देशाच्या औद्योगिक आणि सामाजिक विकासाचा वेग दुप्पट होणार असल्याने सर्वसामान्य नागरिक आणि उद्योजकांमध्ये आनंदाचे वातावरण पसरले आहे.