अंबरनाथच्या मलंगगडाचा प्रवास आता अवघ्या दहा मिनिटांत
ठाणे जिल्ह्यातील प्रसिद्ध धार्मिक आणि ऐतिहासिक पर्यटन स्थळ असलेल्या श्री मलंगगडावर जाण्यासाठी आता भाविकांचा प्रवास अधिक सुखकर आणि वेगवान होणार आहे. गेली अनेक वर्षे प्रलंबित असलेला आणि तांत्रिक कारणांमुळे रखडलेला उर्ध्वगामी रेल्वे प्रकल्प अखेर पूर्णत्वास आला असून, ही सेवा भाविकांसाठी खुली करण्यात आली आहे. मुख्यमंत्री आणि स्थानिक प्रशासनाच्या पाठपुराव्यामुळे हा महत्त्वाकांक्षी प्रकल्प मार्गी लागला असून, यामुळे मलंगगडाच्या पर्यटनाला मोठी चालना मिळणार आहे.
श्री मलंगगड हा अंबरनाथ तालुक्यातील डोंगररांगांमध्ये वसलेला असून, येथे दरवर्षी लाखो भाविक दर्शनासाठी येतात. गडावर जाण्यासाठी भाविकांना सुमारे तीन हजार पायऱ्या चढाव्या लागतात, ज्यासाठी किमान दोन ते तीन तास लागतात. वृद्ध, लहान मुले आणि आजारी व्यक्तींसाठी ही चढण अत्यंत कठीण होती. या समस्येवर उपाय म्हणून राज्य सरकारने २०११-१२ मध्ये येथे उर्ध्वगामी रेल्वे उभारण्याचा निर्णय घेतला होता. मात्र, वनविभागाच्या परवानग्या, तांत्रिक अडचणी आणि कंत्राटदारांचे प्रश्न यामुळे हा प्रकल्प तब्बल दशकभर रखडला होता. ही रेल्वे सेवा अत्याधुनिक तंत्रज्ञानावर आधारित आहे. यामुळे पायऱ्यांनी चढण्यासाठी लागणारे तीन तास आता अवघ्या सात ते दहा मिनिटांत पूर्ण होतील. एका डब्यातून एकावेळी साठहून अधिक प्रवासी प्रवास करू शकतील. या रेल्वेला अद्ययावत ब्रेकिंग सिस्टीम आणि सेन्सर लावण्यात आले आहेत. प्रवासादरम्यान निसर्गाचा आनंद घेता यावा यासाठी डब्यांना मोठ्या काचा लावण्यात आल्या आहेत. या संपूर्ण प्रकल्पासाठी कोट्यवधी रुपयांचा निधी सार्वजनिक बांधकाम विभागाने खर्च केला आहे.
मलंगगडाच्या पायथ्याशी असलेल्या भाविकांनी आणि स्थानिक ग्रामस्थांनी या सेवेचे जंगी स्वागत केले आहे. गडावर जाणे आता वृद्ध आई-वडिलांसाठीही शक्य झाले आहे, अशा भावना भाविकांनी व्यक्त केल्या आहेत. या रेल्वेमुळे केवळ भाविकांची सोयच झाली नाही, तर स्थानिक रोजगाराच्या संधीही वाढणार आहेत. पर्यटकांची संख्या वाढल्याने पायथ्याशी असलेले हॉटेल व्यावसायिक आणि छोटे दुकानदार यांच्या व्यवसायात भर पडणार आहे. सार्वजनिक बांधकाम विभागाने हा प्रकल्प पूर्ण करण्यासाठी अनेक आव्हानांचा सामना केला. डोंगराचा कठीण भाग कापून रुळ बसवणे आणि अत्यंत उंच ठिकाणी स्टेशन बांधणे हे अभियांत्रिकी दृष्टिकोनातून कठीण काम होते. गेल्या काही महिन्यांपासून या रेल्वेच्या अनेक चाचण्या घेण्यात आल्या. रेल्वे सुरक्षा आयुक्तांकडून हिरवा कंदील मिळाल्यानंतरच ही सेवा अधिकृतपणे सुरू करण्यात आली आहे. ठाणे जिल्ह्यातील हा भाग निसर्गरम्य असून पावसाळ्यात येथे पर्यटकांची मोठी गर्दी असते. फ्युनिक्युलर रेल्वेमुळे मलंगगड हे आता ‘वीकेंड डेस्टिनेशन’ म्हणून अधिक प्रसिद्ध होईल. भविष्यात या ठिकाणी पर्यटकांसाठी अधिक सोयी-सुविधा, गार्डन आणि विश्रामगृहे उभारण्याचे नियोजन असल्याचे समजते. सध्या ही सेवा सकाळी आठ ते संध्याकाळी सहा या वेळेत सुरू राहणार असून, प्रवाशांसाठी तिकीट दर माफक ठेवण्यात आले आहेत. लवकरच ऑनलाईन तिकीट बुकिंगची सुविधाही उपलब्ध करून दिली जाणार आहे.