मुंबईकरांना पाणीपुरवठा करणाऱ्या धरणांमधील पाणी पातळी खालावली आहे. सध्या केवळ बारा पूर्णांक बारा टक्के जलसाठा शिल्लक राहिला आहे. त्यातच मान्सून एक आठवड्याने लांबल्यामुळे मुंबई महानगरपालिकेच्या चिंतेत वाढ झाली आहे. परिस्थितीचे गांभीर्य लक्षात घेता राज्य सरकारने धरणांमधील राखीव साठ्यातील पाणी वापरण्यास परवानगी दिली आहे. मात्र, परिस्थिती पूर्णपणे पावसाच्या आगमनावर अवलंबून आहे. त्यामुळे महानगरपालिकेने सध्या परिस्थितीवर लक्ष ठेवून आहे.
सात धरणांतून पाणीपुरवठा
मुंबई शहराला ऊर्ध्व वैतरणा, मोडक सागर, तानसा, मध्य वैतरणा, भातसा, विहार आणि तुळशी अशा सात प्रमुख धरणांमधून पाणी पुरवठा होतो. दररोज चार हजार दशलक्ष लिटर पाण्याचा पुरवठा केला जातो. वर्षभर सुरळीत पाणीपुरवठा होण्यासाठी या धरणांमध्ये एकूण चौदा लाख सत्तेचाळीस हजार तीनशे त्रेसष्ट दशलक्ष लिटर पाणीसाठा असणे आवश्यक असते. यावर्षी धरणांतील साठा वेगाने कमी झाला. त्यामुळे पालिकेने पंधरा मेपासून मुंबईत दहा टक्के पाणीकपात लागू केली आहे.
धरणांमधील सद्यस्थिती
महानगरपालिकेच्या जल अभियंता विभागाने अकरा जून रोजी दिलेल्या आकडेवारीनुसार, सातही धरणांमध्ये मिळून एक लाख पंच्याहत्तर हजार चारशे पासष्ट दशलक्ष लिटर इतकाच पाणीसाठा उपलब्ध आहे. यामध्ये ऊर्ध्व वैतरणा धरणातील वापरण्यायोग्य साठा शून्य टक्क्यांवर आला आहे. तानसा धरणात केवळ सात पूर्णांक पंधरा टक्के साठा शिल्लक आहे. याशिवाय विहारमध्ये त्रेचाळीस पूर्णांक छत्तीस टक्के, मोडकसागरमध्ये बत्तीस पूर्णांक चव्वेचाळीस टक्के, तुळशीमध्ये चोवीस पूर्णांक शासष्ट टक्के, मध्य वैतरणामध्ये चौदा पूर्णांक अठ्ठ्याहत्तर टक्के तर भातसा धरणात अकरा पूर्णांक तेहतीस टक्के पाणी उरले आहे.
राखीव साठ्याचा आधार
पावसाअभावी उद्भवलेली ही बिकट परिस्थिती हाताळण्यासाठी राज्य शासनाने ऊर्ध्व वैतरणा आणि भातसा धरणातील राखीव पाणीसाठा वापरण्यास संमती दिली आहे. या राखीव साठ्यामुळे मुंबईकरांना येत्या एकोणीस ऑगस्टपर्यंत पाणी पुरवणे शक्य होणार आहे. या कालावधीत पाऊस सक्रिय झाल्यास धरणांमधील जलसाठ्यात अपेक्षित वाढ होईल, अशी माहिती महानगरपालिकेच्या तांत्रिक अधिकाऱ्यांनी दिली आहे.
महानगरपालिकेचे नियोजन
पाणीपुरवठ्याबाबत निर्माण झालेल्या या स्थितीवर अतिरिक्त महानगरपालिका आयुक्त अभिजित बांगर यांनी परिस्थितीनुसार योग्य निर्णय घेण्यात येईल असे स्पष्ट केले आहे. मागील वर्षांच्या तुलनेत यंदा अकरा जून रोजी जलसाठा काहीसा अधिक असला, तरी पाऊस लांबल्यास मुंबईकरांसमोर अडचणी निर्माण होऊ शकतात. त्यामुळे नागरिकांनी पाण्याचा वापर अत्यंत काळजीपूर्वक आणि काटकसरीने करावा, असे आवाहन प्रशासनाकडून करण्यात येत आहे.