भारताच्या राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांचे मोल्दोव्हा येथे ऐतिहासिक आगमन झाले आहे. तीन युरोपीय देशांच्या अधिकृत दौऱ्याचा पहिला टप्पा म्हणून त्या मोल्दोव्हाची राजधानी चिसिनाऊ येथे दाखल झाल्या आहेत. चिसिनाऊ आंतरराष्ट्रीय विमानतळावर उपपंतप्रधान आणि परराष्ट्र मंत्री मिहाई पोपसोई यांनी त्यांचे स्वागत केले.
३
युरोपीय देशांचा दौरा
२०००
मोल्दोव्हातील भारतीय नागरिक
१८००
भारतीय वैद्यकीय विद्यार्थी
१
पहिलाच भारतीय राष्ट्रपती दौरा
वृत्त विशेष
मुख्य घटना
भारताच्या राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू मोल्दोव्हाच्या अधिकृत दौऱ्यावर दाखल झाल्या आहेत. राष्ट्रपती भवन आणि चिसिनाऊ येथील प्रेसिडेन्शियल पॅलेसमध्ये त्यांचे औपचारिक स्वागत करण्यात आले.
प्रमुख निर्णयकर्ते / संबंधित घटक
भारताच्या राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू, मोल्दोव्हाच्या राष्ट्रपती माइया सँडू आणि संसदेचे अध्यक्ष इगोर ग्रोसू हे या उच्चस्तरीय चर्चेत सहभागी आहेत.
तात्कालिक परिणाम
भारत आणि मोल्दोव्हा दरम्यान द्विपक्षीय सहकार्याला नवी दिशा मिळाली आहे. व्यापार, तंत्रज्ञान, शिक्षण आणि औषधनिर्माण क्षेत्रातील गुंतवणुकीचे मार्ग खुले झाले आहेत.
शासकीय / प्रशासकीय भूमिका
परराष्ट्र मंत्रालयाच्या आणि राष्ट्रपती भवनाच्या अधिकृत सूत्रांनुसार हा दौरा पूर्व युरोपमधील देशांशी भारताचे राजनैतिक संबंध अधिक दृढ करण्याच्या धोरणाचा भाग आहे.
भारत-मोल्दोव्हा द्विपक्षीय चर्चा आणि स्वागत
राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांचे चिसिनाऊ विमानतळावर औपचारिक स्वागत करण्यात आले. प्रेसिडेन्शियल पॅलेस येथे त्यांना गार्ड ऑफ ऑनर प्रदान करण्यात आला.
- दोन्ही देशांच्या राष्ट्रपतींमध्ये एकांतरात आणि शिष्टमंडळ स्तरावर सविस्तर चर्चा पार पडली.
- व्यापार, शिक्षण आणि डिजिटल तंत्रज्ञानातील सहकार्यावर विशेष भर देण्यात आला.
ऐतिहासिक दौरा आणि विविध कार्यक्रम
भारताच्या राष्ट्रपतींचा मोल्दोव्हाचा हा पहिलाच दौरा ठरला आहे. या दौऱ्यात राष्ट्रपती मुर्मू मोल्दोव्हा संसदेचे अध्यक्ष इगोर ग्रोसू यांची भेट घेणार आहेत. मोल्दोव्हा-इंडिया पार्लिमेंटरी फ्रेंडशिप ग्रुपच्या सदस्यांशी संवाद साधण्याचा कार्यक्रम निश्चित करण्यात आला आहे. त्या आंतरराष्ट्रीय व्यवसाय मंचाला संबोधित करणार आहेत. चिसिनाऊ येथील भारतीय समुदायाशी आणि वैद्यकीय शिक्षण घेणाऱ्या विद्यार्थ्यांशी त्या संवाद साधतील. स्टीफन द ग्रेट यांच्या राष्ट्रीय स्मारकाला भेट देऊन पुष्पचक्र अर्पण करण्याचा कार्यक्रमही आयोजित करण्यात आला आहे.
“भारताच्या राष्ट्रपतींचे मोल्दोव्हात स्वागत करणे हा आनंदाचा क्षण आहे. या दौऱ्यामुळे दोन्ही देशांमधील मैत्रीपूर्ण संबंध आणि व्यापार अधिक मजबूत होतील.”
— मिहाई पोपसोई, उपपंतप्रधान व परराष्ट्र मंत्री, मोल्दोव्हा- मोल्दोव्हातील १८०० भारतीय वैद्यकीय विद्यार्थ्यांच्या दृष्टीने हा दौरा महत्त्वाचा मानला जातो.
- मोल्दोव्हानंतर राष्ट्रपती उत्तर मॅसेडोनिया आणि रोमानियाच्या दौऱ्यावर रवाना होतील.
| मुद्दा | तपशील | स्थिती |
|---|---|---|
| प्रकल्प/दौरा | भारत-मोल्दोव्हा द्विपक्षीय दौरा | सुरू |
| प्रमुख केंद्र | चिसिनाऊ (मोल्दोव्हा) | नोंदवले |
| सहकार्य क्षेत्र | व्यापार, शिक्षण, तंत्रज्ञान | प्रस्तावित |
| पुढील टप्पा | उत्तर मॅसेडोनिया आणि रोमानिया | नियोजित |
पार्श्वभूमी
भारत आणि पूर्व युरोपीय देशांमधील संबंधांची पार्श्वभूमी काय आहे?
भारत आणि मोल्दोव्हा यांच्यात दीर्घकाळापासून राजनैतिक संबंध आहेत. पूर्व युरोपमधील देशांशी थेट संपर्क वाढवण्याचे धोरण भारताने आखले आहे. या तीन देशांच्या दौऱ्यात मोल्दोव्हा, उत्तर मॅसेडोनिया आणि रोमानिया यांचा समावेश आहे. उत्तर मॅसेडोनिया आणि मोल्दोव्हा या दोन्ही देशांना भेट देणाऱ्या द्रौपदी मुर्मू पहिल्या भारतीय राष्ट्रपती ठरल्या आहेत. पूर्व युरोपातील व्यापारी संधींचा विस्तार करणे, औषधनिर्माण आणि डिजिटल तंत्रज्ञान क्षेत्रात भागीदारी वाढवणे हा या दौऱ्याचा मुख्य हेतू आहे. मोल्दोव्हानंतर २१ ते २२ जुलै दरम्यान उत्तर मॅसेडोनिया आणि २३ ते २५ जुलै दरम्यान रोमानियाचा दौरा पार पडणार आहे.
क्षेत्रनिहाय परिणाम
प्रशासन आणि कायदा-सुव्यवस्था
प्रशासकीय पातळीवर या घटनेचे गांभीर्य लक्षात घेऊन परराष्ट्र मंत्रालयाने पूर्व युरोपीय देशांशी राजनैतिक संबंध अधिक मजबूत करण्यावर भर दिला आहे. दोन्ही देशांच्या राजनैतिक यंत्रणा आंतरराष्ट्रीय करारांची अंमलबजावणी करण्यासाठी वेगाने पावले उचलत आहेत.
बाजारपेठ आणि उद्योग क्षेत्र
व्यापारी आणि उद्योग जगतात या घडामोडीनंतर नव्या संधी निर्माण झाल्या आहेत. बिझनेस फोरमच्या माध्यमातून भारतीय कंपन्यांना पूर्व युरोपीय बाजारपेठेत प्रवेश करण्याचे आणि औषधनिर्माण, डिजिटल तंत्रज्ञान क्षेत्रात गुंतवणूक वाढवण्याचे मार्ग उपलब्ध झाले आहेत.
सर्वसामान्य जनता
सर्वसामान्यांच्या दैनंदिन जीवनावर याचा थेट परिणाम परदेशात राहणाऱ्या भारतीय नागरिकांच्या सुरक्षेत आणि सुविधेत दिसून येईल. मोल्दोव्हात वास्तव्यास असलेल्या भारतीय समुदायाला आणि विद्यार्थ्याना थेट पाठबळ मिळाले आहे.
विद्यार्थी वर्ग
विद्यार्थी वर्ग यांच्यासाठी ही घडामोड अत्यंत महत्त्वाची असून मोल्दोव्हात वैद्यकीय शिक्षण घेणाऱ्या सुमारे १८०० भारतीय विद्यार्थ्यांच्या शैक्षणिक आणि प्रशासकीय अडीअडचणी सुटण्यास मदत मिळणार आहे. उच्च शिक्षणातील परस्पर सहकार्याला नवी दिशा मिळाली आहे.
संपादकीय दृष्टिकोन
सह्याद्री मराठी विश्लेषण
राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांचा मोल्दोव्हा दौरा भारताच्या परराष्ट्र धोरणातील महत्त्वाचा टप्पा मानला पाहिजे. पूर्व युरोपीय देशांशी थेट संवाद साधण्याची ही वेळ योग्य ठरते. मोल्दोव्हातील भारतीय विद्यार्थ्यांची संख्या आणि तेथील व्यापारी संधी पाहता द्विपक्षीय संबंधांना गती देणे काळाची गरज बनली होती. डिजिटल तंत्रज्ञान, औषधनिर्माण आणि शिक्षणातील सहकार्यामुळे दोन्ही देशांना मोठा लाभ मिळेल. राष्ट्रपतींच्या या ऐतिहासिक पावलामुळे पूर्व युरोपात भारताचा प्रभाव वाढण्यास मदत होणार आहे.
