भारतातील तेजस या लढाऊ विमानासाठी आवश्यक असलेल्या इंजिन निर्मितीला आता चालना मिळाली आहे. अमेरिकेतील जीई एरोस्पेस आणि भारतातील हिंदुस्तान एरोनॉटिक्स यांच्यातील अत्यंत महत्त्वाचा करार आता अंतिम टप्प्यात आला आहे. या करारामुळे लढाऊ विमानांच्या इंजिनचे प्रत्यक्ष उत्पादन आता भारतातच सुरू होण्याचा मार्ग मोकळा झाला असून, संरक्षण क्षेत्रातील स्वावलंबनाच्या दिशेने हे एक महत्वाचे पाऊल मानले जात आहे.
या नवीन करारानुसार, तेजस एमके-दोन या श्रेणीतील विमानांसाठी सुमारे नव्व्याण्णव इंजिनची निर्मिती भारतातच केली जाणार आहे. यामुळे इंजिनसाठी परकीय देशांवर असलेले भारताचे अवलंबित्व कमी होणार आहे. तसेच, या उत्पादन प्रक्रियेत भारतीय तंत्रज्ञान आणि स्थानिक उद्योगांचा सहभाग वाढल्यामुळे देशांतर्गत अर्थव्यवस्थेलाही बळकटी मिळणार आहे.
यापूर्वीच्या टप्प्यात तेजस एमके-एक-अ या विमानांच्या इंजिन पुरवठ्यासाठी देखील करार करण्यात आले होते. त्यामध्ये साधारणपणे शंभरहून अधिक इंजिन खरेदीचा समावेश होता, ज्यामुळे भारतीय वायुदलाची लढाऊ क्षमता वाढण्यास मदत होणार आहे. मात्र, मध्यंतरीच्या काळात काही तांत्रिक कारणांमुळे आणि पुरवठ्यातील विलंबामुळे या प्रकल्पाच्या वेगावर काही प्रमाणात परिणाम झाला होता.
नव्याने होत असलेल्या या करारामध्ये तंत्रज्ञान हस्तांतरणाला अनन्यसाधारण महत्त्व देण्यात आले आहे. यामुळे केवळ इंजिनची जुळवणी करणे एवढ्यापुरताच हा प्रकल्प मर्यादित न राहता, त्यामागील प्रगत आणि गुंतागुंतीचे तंत्रज्ञान भारतात विकसित होण्यास मदत होईल. परिणामी, देशातील संरक्षण उत्पादन क्षमता आणि तांत्रिक कौशल्यात वाढ होण्याची शक्यता तज्ज्ञांनी व्यक्त केली आहे.
एकूणच, या महत्त्वपूर्ण करारामुळे भारताच्या स्वदेशी संरक्षण धोरणाला बळ मिळणार आहे. भविष्यात भारत स्वतःच्या ताकदीवर अत्याधुनिक लढाऊ विमाने आणि त्यांची इंजिन तयार करण्याच्या दिशेने वेगाने वाटचाल करत आहे. यामुळे भारतीय वायुदलाची शक्ती तर वाढणारच आहे, शिवाय संरक्षण क्षेत्रातील आत्मनिर्भर भारत मोहिमेला खऱ्या अर्थाने यश मिळणार आहे.