भारतीय हवामानशास्त्र विभागाने वर्तवलेल्या अंदाजानुसार, यंदाच्या पावसाळ्यासाठी पोषक वातावरण तयार होऊ लागले आहे. बंगालच्या उपसागरातील अंदमान आणि निकोबार बेटांच्या परिसरात मोसमी वारे सक्रिय होण्यास सुरुवात झाली आहे. नैऋत्य मोसमी वारे अरबी समुद्राकडून संथ गतीने पुढे सरकत असून, यामुळे येत्या काही दिवसांत दक्षिण भारतात पावसाच्या सरी कोसळण्याची शक्यता आहे. निसर्गाच्या या बदलामुळे बळीराजाच्या आशा आता पल्लवित झाल्या आहेत. हवामान तज्ज्ञांच्या मते, समुद्राच्या पृष्ठभागाचे तापमान आणि वाऱ्यांचा वेग पाहता मोसमी पाऊस वेळेवर येण्याचे संकेत मिळत आहेत. दरवर्षी साधारणपणे मे महिन्याच्या तिसऱ्या आठवड्यात अंदमानात पावसाचे आगमन होते. यंदाही ही स्थिती अनुकूल असून एकोणीस ते बावीस मे दरम्यान मोसमी वारे अंदमान समुद्र व्यापतील असा अंदाज आहे. वाऱ्यांचा जोर वाढल्यामुळे बाष्पाचे प्रमाणही वाढले असून आकाश ढगाळ होऊ लागले आहे.
देशाच्या इतर भागांत सध्या कडक उन्हाळा जाणवत असला तरी, दक्षिण द्वीपकल्पीय भागात पावसापूर्व हालचालींना वेग आला आहे. मोसमी वारे केरळच्या दिशेने कधी झेपावणार, याकडे आता सर्वांचे लक्ष लागले आहे. साधारणपणे एक जून रोजी पाऊस केरळमध्ये दाखल होतो, परंतु यंदा त्याआधीच वारे सक्रिय झाल्यामुळे काहीसा लवकर पाऊस पडण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. यामुळे कडक उन्हापासून नागरिकांना लवकरच दिलासा मिळण्याची चिन्हे आहेत.
प्रशांत महासागरातील एल निनोची स्थिती आता निवळत असून ला निना सक्रिय होण्याचे संकेत आहेत. ही स्थिती भारतीय पावसासाठी अत्यंत लाभदायक मानली जाते. यामुळे यंदा सरासरीपेक्षा जास्त पाऊस पडण्याची शक्यता वर्तवण्यात आली आहे. समुद्रातील वाऱ्यांचा वेग प्रति तास तीस ते चाळीस किलोमीटरपर्यंत पोहोचल्याने पावसाचा प्रवास अधिक सुलभ होत आहे. केंद्र सरकारच्या विविध संस्था या बदलत्या हवामानावर बारकाईने लक्ष ठेवून आहेत. राज्यातही काही ठिकाणी पावसापूर्व सरी कोसळण्याचा अंदाज वर्तवण्यात आला आहे. विदर्भ आणि मराठवाड्यातील उष्णतेची लाट लवकरच कमी होऊन तिथे ढगाळ वातावरण निर्माण होईल. मोसमी पावसाच्या या प्रगतीमुळे शेतीच्या कामांनाही लवकरच वेग येईल. पाणीटंचाईचा सामना करणाऱ्या भागांसाठी ही बातमी दिलासादायक असून, धरणसाठ्यांमध्ये वाढ होण्यासाठी पावसाचे वेळेवर आगमन होणे अत्यंत गरजेचे आहे.