भारतीय हवामान विभागाने देशाच्या उत्तर आणि मध्य भागातील वातावरणात मोठ्या बदलांची शक्यता वर्तवली आहे. सध्या हिमालयीन पट्ट्यात पश्चिमी विक्षोभ सक्रिय झाल्यामुळे मध्य प्रदेश, राजस्थान, उत्तर प्रदेश आणि बिहार या चार राज्यांमध्ये पुढील काही दिवसांत पावसाचा अंदाज वर्तवण्यात आला आहे. या नैसर्गिक प्रक्रियेमुळे वातावरणात आर्द्रता वाढणार असून अनेक ठिकाणी ढगाळ वातावरण, ताशी वेगवान वारे आणि विजांच्या कडकडाटासह पर्जन्यवृष्टी होण्याची शक्यता आहे. हवामान खात्याच्या मते, हा बदल पुढील काही दिवस कायम राहणार असून यामुळे उन्हाळ्याच्या सुरुवातीलाच अनेक राज्यांमध्ये पुन्हा एकदा थंडावा जाणवणार आहे.
राजस्थान राज्यामध्ये या हवामान बदलाचा प्रभाव सर्वाधिक जाणवण्याची चिन्हे आहेत. जयपूर, कोटा, चुरू आणि गंगानगर यांसारख्या प्रमुख शहरांसह राज्याच्या अनेक भागांत हलक्या ते मध्यम स्वरूपाच्या पावसाची शक्यता वर्तविण्यात आली आहे. वाळवंटी प्रदेशात अचानक निर्माण झालेल्या या वातावरणीय बदलामुळे वाढत्या तापमानात काही प्रमाणात घट होणार आहे. आकाश पूर्णपणे ढगाळ राहिल्याने सूर्याचे दर्शन दुर्मिळ होईल, ज्यामुळे उष्णतेच्या लाटेपासून नागरिकांना तात्पुरता दिलासा मिळेल. मात्र, अचानक येणाऱ्या पावसामुळे नागरिकांच्या दैनंदिन नियोजनावर परिणाम होऊ शकतो, असेही हवामान विभागाने स्पष्ट केले आहे.
मध्य प्रदेशातही पुढील काही दिवसांत हवामानाचे स्वरूप पूर्णपणे बदलणार आहे. सध्या या राज्याच्या अनेक भागांत तापमानाचा पारा वाढलेला असताना, या विक्षोभाच्या प्रभावामुळे ढगांचे दाट वलय निर्माण होणार आहे. उष्णतेने हैराण झालेल्या रहिवाशांसाठी हा पाऊस काही अंशी सुखद गारवा घेऊन येईल, असे हवामान तज्ज्ञांचे मत आहे. पावसासोबतच काही ठिकाणी जोरदार वारे वाहणार असल्याने वातावरणातील धुलिकण कमी होऊन हवा अधिक स्वच्छ होण्यास मदत होईल. तथापि, मोकळ्या जागेत साठवलेल्या मालाचे नुकसान होऊ नये म्हणून व्यावसायिक आणि शेतकऱ्यांनी योग्य काळजी घेणे आवश्यक आहे.
उत्तर प्रदेश आणि बिहार या राज्यांसाठी पुढील बहात्तर तास अत्यंत महत्त्वाचे असणार आहेत. या दोन्ही राज्यांमध्ये वादळी वाऱ्यासह पावसाचा इशारा देण्यात आला असून काही दुर्गम भागांत मेघगर्जनेसह गारपीट होण्याचीही शक्यता वर्तवण्यात आली आहे. हवामानातील हा तीव्र बदल लक्षात घेता, स्थानिक प्रशासनाने नागरिकांना आणि विशेषतः ग्रामीण भागातील शेतकऱ्यांना सतर्क राहण्याचे आवाहन केले आहे. विजांचा कडकडाट होत असताना झाडाखाली किंवा मोकळ्या मैदानात उभे न राहण्याचा सल्ला देण्यात आला आहे, जेणेकरून कोणत्याही प्रकारची जीवितहानी टाळता येईल.
हवामानातील या अनपेक्षित बदलामुळे तापमानात घट होऊन उष्णतेची तीव्रता कमी होणार असली, तरी अचानक येणारे वादळ आणि विजांच्या कडकडाटामुळे जनजीवनावर विपरीत परिणाम होण्याची भीती आहे. वीज पुरवठा खंडित होणे किंवा कच्च्या घरांचे नुकसान होणे अशा समस्या उद्भवू शकतात. त्यामुळे नागरिकांनी पुढील काही दिवस हवामान विभागाने वेळोवेळी दिलेल्या सूचनांचे पालन करावे आणि अत्यावश्यक कामाव्यतिरिक्त घराबाहेर पडताना हवामानाचा अंदाज घ्यावा, असा मोलाचा सल्ला दिला जात आहे.