अलास्कातील ट्रेसी आर्म या दुर्गम समुद्रधुनीमध्ये या परिसरातील एका डोंगररांगेचा भाग अचानक कोसळून समुद्रात पडल्याने एक अजस्त्र लाट उसळली. शास्त्रज्ञांनी केलेल्या ताज्या मोजमापानुसार, ही लाट जागतिक इतिहासात नोंदवण्यात आलेली जगातील दुसऱ्या क्रमांकाची महाकाय त्सुनामी ठरली आहे. हवामान बदलामुळे हिमनद वेगाने मागे सरकत असल्याने डोंगर कमकुवत होऊन ही दुर्घटना घडल्याचे समोर आले आहे.
या नैसर्गिक आपत्तीमध्ये डोंगर कोसळल्यामुळे निर्माण झालेल्या लाटेची उंची तब्बल दोनशे मीटरपर्यंत पोहोचली होती. या महाकाय लाटेचा तडाखा इतका तीव्र होता की, किनारपट्टीवरील डोंगरांच्या कडांवरील माती आणि झाडेझुडपे पूर्णपणे उखडून गेली आहेत. संशोधकांच्या मते, डोंगराचा सुमारे दोन दशलक्ष घनमीटरचा दगड आणि मातीचा ढिगारा एकाच वेळी पाण्यात पडल्यामुळे ही विनाशकारी लाट निर्माण झाली. सुदैवाने हा परिसर मानवरहित असल्याने जीवितहानी टळली आहे.
या घटनेचा अभ्यास करणाऱ्या भूगर्भशास्त्रज्ञांनी सांगितले की, जागतिक तापमान वाढीमुळे हिमनद वितळत आहेत, जे या डोंगरांना आधार देण्याचे काम करतात. जेव्हा हे बर्फाचे थर वितळतात, तेव्हा डोंगराच्या कडा अस्थिर होतात आणि अशा प्रकारे हिमस्खलन होऊन डोंगर कोसळतात. अलास्कातील ही घटना म्हणजे निसर्गाचा समतोल बिघडल्याचा एक गंभीर इशारा असून, अशा प्रकारच्या घटना आगामी काळात वाढण्याची भीती संशोधकांनी व्यक्त केली आहे.
सागरी जीवसृष्टीवरही या त्सुनामीचे दूरगामी परिणाम झाले आहेत. लाटेच्या प्रचंड प्रवाहामुळे समुद्राच्या तळाशी असलेला गाळ वर आला असून, यामुळे त्या भागातील जलचर प्राण्यांच्या अधिवासाचे नुकसान झाले आहे. तसेच, लाटेने किनाऱ्यावरील जैविक कचरा समुद्रात ओढून नेला आहे. या परिसरातील परिसंस्थेला पुन्हा पूर्ववत होण्यासाठी अनेक दशकांचा काळ लागू शकतो, असा अंदाज पर्यावरण तज्ज्ञांनी वर्तवला आहे.
ही घटना भविष्यातील नैसर्गिक आपत्तींच्या अभ्यासासाठी अत्यंत महत्त्वाची मानली जात आहे. शास्त्रज्ञ आता उपग्रहाद्वारे आणि प्रगत उपकरणांच्या साहाय्याने अशा संवेदनशील भागांवर लक्ष ठेवून आहेत. या महाकाय त्सुनामीने पुन्हा एकदा सिद्ध केले आहे की, पृथ्वीच्या ध्रुवीय प्रदेशात होणारे बदल हे केवळ स्थानिक नसून ते जागतिक हवामान बदलाचे परिणाम आहेत. निसर्गाचे हे रौद्र रूप पाहून जगभरातील देशांनी पर्यावरण संरक्षणासाठी एकत्र येणे ही काळाची गरज बनली आहे.