स्वतंत्र बातमी

पनवेल शहराचा वाढता विस्तार आणि भविष्यातील पाण्याची गरज लक्षात घेऊन पनवेल महानगरपालिकेने एक अत्यंत महत्त्वाकांक्षी योजना आखली आहे. शहरातील पाणीटंचाईवर कायमस्वरूपी मात करण्यासाठी अप्पासाहेब वेदक अर्थात देहरंग धरणाची उंची वाढवण्याचा प्राथमिक आराखडा प्रशासनाने तयार केला आहे. माथेरानच्या डोंगररांगामध्ये होणाऱ्या मुसळधार पावसाचा आणि अतिवृष्टीचा पुरेपूर फायदा उठवून पाण्याचा साठा निर्माण करण्याचा पालिकेचा मानस आहे. सद्यस्थितीतील पाण्याच्या मर्यादित पुरवठ्यामुळे नागरिकांना भेडसावणाऱ्या समस्यांवर हा एक अत्यंत प्रभावी आणि दीर्घकालीन उपाय ठरेल, असा विश्वास प्रशासनाने व्यक्त केला आहे.

जलसाठ्यात आणि क्षमतेत अफाट वाढ

पनवेल महानगरपालिकेच्या तांत्रिक विभागाने तयार केलेल्या प्राथमिक अंदाजानुसार, जर देहरंग धरणाची उंची सध्याच्या पातळीपेक्षा वीस मीटरने वाढवली, तर धरणाच्या एकूण पाणी साठवण क्षमतेत अफाट वाढ होणार आहे. या क्षमता विस्तार प्रकल्पामुळे पनवेलमधील नागरिकांना प्रतिदिन तब्बल एकशे एकतीस दशलक्ष लिटर इतका प्रचंड पाणीपुरवठा उपलब्ध करून देणे शक्य होणार आहे. सध्या या धरणातून केवळ सोळा दशलक्ष लिटर पाण्याचा पुरवठा केला जातो, जो वाढत्या लोकसंख्येसाठी अत्यंत अपुरा पडत आहे. त्यामुळे हा नवा प्रकल्प यशस्वी झाल्यास शहरातील पाण्याचा प्रश्न अनेक दशकांसाठी संपुष्टात येईल.

मळडुंगे आणि तावरेवाडीचे पुनर्वसन

धरणाची उंची वीस मीटरने वाढवल्यामुळे जलसाठ्याचा परीघ विस्तारणार आहे. या अंतर्गत धरणाच्या पाणलोट क्षेत्रात येणाऱ्या मळडुंगे आणि तावरेवाडी या गावांमधील काही भागांचे पुनर्वसन करावे लागणार आहे. बाधित होणाऱ्या नागरिकांना न्याय्य हक्क मिळवून देण्यासाठी आणि त्यांचे योग्य पुनर्वसन करण्यासाठी प्रशासनाने विशेष योजना आखली आहे. प्रकल्पाचे काम सुरू करण्यापूर्वी स्थानिक ग्रामस्थांना विश्वासात घेऊन, त्यांच्या जमिनी आणि घरांचा योग्य मोबदला देऊन हे पुनर्वसन अत्यंत संवेदनशीलतेने पूर्ण केले जाईल, असे महापालिकेच्या वरिष्ठ अधिकाऱ्यांनी स्पष्ट केले आहे.

शासन पातळीवर हालचाली आणि मंजुरी

प्रकल्पाचा प्राथमिक आराखडा तयार झाल्यानंतर आता या योजनेला गती देण्यासाठी शासन पातळीवर हालचाली गतिमान झाल्या आहेत. राज्याचे उपमुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्याकडे या संदर्भातील मंजुरी आणि निधीसाठी पाठपुरावा केला जात आहे. तसेच महापालिका आयुक्त मंगेश चितळे आणि पाणीपुरवठा विभागाचे कार्यकारी अभियंता विलास चव्हाण यांच्या मार्गदर्शनाखाली तांत्रिक निकषांची पूर्तता केली जात आहे. या संपूर्ण प्रकल्पासाठी आवश्यक असणाऱ्या वनविभागाच्या आणि पर्यावरण मंत्रालयाच्या परवानग्या मिळवण्याची प्रक्रिया देखील समांतर पातळीवर सुरू करण्यात आली आहे.

भविष्यातील जलनियोजन आणि जलबोगदा

देहरंग धरणाची उंची वाढवण्याच्या मुख्य प्रकल्पासोबतच भविष्यातील पाणी सुरक्षेसाठी पालिका आणखी एका जोड योजनेवर विचार करत आहे. यामध्ये शिलार धरणातून जलबोगद्याद्वारे अतिरिक्त पाणी देहरंग धरणात आणण्याचे नियोजन आहे. यामुळे पावसाळ्यानंतरही धरणातील पाण्याची पातळी स्थिर राखण्यास मदत होईल. जुन्या आणि जीर्ण झालेल्या पाचशे पन्नास मिलिमीटर व्यासाच्या जलवाहिन्या बदलून नवीन अद्ययावत जलवाहिन्या, नवीन जलशुद्धीकरण केंद्र आणि साठवण टाक्यांची निर्मिती केली जाणार आहे. पुढील काही महिन्यांत निविदा प्रक्रिया पूर्ण करून प्रत्यक्ष बांधकामाला सुरुवात करण्याचे ध्येय पालिकेने ठेवले आहे.