स्वतंत्र बातमी

यशवंतराव चव्हाण महाराष्ट्र मुक्त विद्यापीठाच्या वतीने घेण्यात येणाऱ्या उन्हाळी सत्राच्या परीक्षा आता संपूर्णपणे आधुनिक तंत्रज्ञानाच्या निगराणीखाली पार पडणार आहेत. परीक्षांमधील गैरप्रकार आणि कॉपी करण्याच्या पद्धतींना पूर्णपणे आळा घालण्यासाठी विद्यापीठ प्रशासनाने हा निर्णय घेतला आहे. यंदाच्या परीक्षेदरम्यान सर्व परीक्षा केंद्रांवर अत्याधुनिक प्रणालींचा वापर करून विद्यार्थ्यांच्या प्रत्येक हालचालीवर बारीक लक्ष ठेवले जाणार आहे.

या आगामी उन्हाळी परीक्षेसाठी विद्यापीठाने राज्यातील विविध भागांमध्ये मिळून एकूण आठ विभागीय केंद्रे निश्चित केली आहेत. या अंतर्गत हजारो विद्यार्थी परीक्षा देणार आहेत. संपूर्ण परीक्षा प्रक्रिया पारदर्शक आणि भयमुक्त वातावरणात पार पाडण्याचे आव्हान प्रशासनासमोर आहे. या परीक्षेचे वेळापत्रक जाहीर झाले आहे. मे आणि जून महिन्यांत ही परीक्षा प्रक्रिया पूर्ण केली जाणार आहे.

गैरप्रकारांना आळा घालण्यासाठी विद्यापीठाने सर्व परीक्षा केंद्रांवर सीसीटीव्ही बसवणे बंधनकारक केले आहे. केवळ कॅमेरे बसवून न थांबता, यंदा प्रथमच कृत्रिम बुद्धिमत्ता अर्थात एआय तंत्रज्ञानाचा वापर केला जाणार आहे. हे अत्याधुनिक तंत्रज्ञान वर्गातील विद्यार्थ्यांच्या संशयास्पद हालचाली, हालचाल करण्याची वारंवारता आणि ओळख पटवणे यांसारख्या बाबींचे अचूक विश्लेषण करून मुख्य नियंत्रण कक्षाला त्वरित सूचित करणार आहे.

विद्यापीठाचे कुलगुरू आणि परीक्षा नियंत्रक यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, नाशिक येथील मुख्य कार्यालयामध्ये एक मध्यवर्ती नियंत्रण कक्ष स्थापन करण्यात आला आहे. या नियंत्रण कक्षातून राज्यातील सर्व परीक्षा केंद्रांचे थेट प्रक्षेपण पाहण्याची व्यवस्था करण्यात आली आहे. जर एखाद्या केंद्रभागावर तंत्रज्ञानाचा गैरवापर किंवा नियमांचे उल्लंघन होत असल्याचे निदर्शनास आले, तर त्या केंद्रावर तातडीने भरारी पथके पाठवून कडक कायदेशीर कारवाई केली जाईल.

या नवीन आणि कडक नियमांमुळे प्रामाणिकपणे अभ्यास करणाऱ्या विद्यार्थ्यांना दिलासा मिळाला असून परीक्षा पद्धतीची विश्वासार्हता अधिक वाढणार आहे. विद्यापीठाने सर्व केंद्र प्रमुखांना आणि पर्यवेक्षकांना या तंत्रज्ञानाचा वापर कसा करावा, याचे विशेष प्रशिक्षणही दिले आहे. तंत्रज्ञानाच्या या तिसऱ्या डोळ्यामुळे यंदाची मुक्त विद्यापीठाची परीक्षा पूर्णपणे कॉपीमुक्त आणि आदर्श पद्धतीने पार पडेल, असा विश्वास प्रशासनाने व्यक्त केला आहे.