सिंधुदुर्गात पाण्याखाली पर्यटन केंद्र
सिंधुदुर्ग जिल्ह्यातील वेंगुर्ला तालुक्यात एक ऐतिहासिक प्रकल्प राबवण्यात येत आहे. भारतीय नौदलाच्या सेवेतून सन्मानपूर्वक निवृत्त झालेली गुलदार ही युद्धनौका समुद्रात पाण्याखाली कायमची बुडवून तिथे देशातील पहिले वैशिष्ट्यपूर्ण पाण्याखालील पर्यटन केंद्र उभारले जाणार आहे. राज्य शासनाच्या पर्यटन व सांस्कृतिक कार्य विभागाने या प्रकल्पाच्या अंमलबजावणीसाठी मंजुरी दिली आहे.
या प्रकल्पासाठी राज्य सरकारने चौदा कोटी अठ्ठ्याऐंशी लाख रुपयांच्या भरीव निधीला मान्यता दिली आहे. चालू आर्थिक वर्षात त्यातील पाच कोटी रुपयांचा निधी तातडीने खर्च करण्यासाठी उपलब्ध करून देण्यात आला आहे. या निधीच्या माध्यमातून युद्धनौकेची समुद्रात सुरक्षितपणे पुनर्स्थापना करणे, तिची अंतर्गत स्वच्छता करणे आणि पर्यटकांसाठी आवश्यक त्या सर्व अद्ययावत सुरक्षा व्यवस्था निर्माण करणे ही कामे केली जातील. कोकण किनारपट्टीवरील पर्यटनाचा चेहरामोहरा बदलण्यासाठी हा प्रकल्प मैलाचा दगड ठरेल.
भारतीय नौदलामध्ये तब्बल पस्तीस वर्षांपेक्षा जास्त काळ देशाच्या सागरी सीमांचे रक्षण करणाऱ्या या पराक्रमी युद्धनौकेला विहित प्रक्रियेनुसार समुद्राच्या तळाशी स्थिर केले जाणार आहे. पाण्याखालील या मानवनिर्मित संरचनेमुळे समुद्रातील जैवविविधतेला खूप मोठा फायदा होणार असून, तिथे विविध प्रकारच्या माशांच्या प्रजननासाठी आणि सागरी वनस्पतींच्या वाढीसाठी एक नैसर्गिक कृत्रिम खडक म्हणजेच आडोसा तयार होईल. या नैसर्गिक बदलांमुळे समुद्रातील पर्यावरणाचा समतोल राखण्यास मोठी मदत होणार आहे.
हा प्रकल्प पूर्ण झाल्यानंतर देश-विदेशातील पर्यटकांना समुद्राच्या अथांग गर्भातील ऐतिहासिक युद्धनौकेचा अनुभव घेता येणार आहे. यासाठी खास प्रशिक्षित मार्गदर्शकांच्या देखरेखीखाली पर्यटकांना पाण्याखाली पोहण्याची आणि फिरण्याची म्हणजेच स्कूबा डायव्हिंग व स्नॉर्कलिंग सारखी साहसी सफर करण्याची उत्तम सोय उपलब्ध करून दिली जाईल. या वैशिष्ट्यपूर्ण आकर्षणामुळे सिंधुदुर्ग जिल्ह्याची जागतिक पर्यटन नकाशावर एक वेगळी आणि मानाची ओळख निर्माण होणार आहे.
या नाविन्यपूर्ण सागरी प्रकल्पाच्या माध्यमातून स्थानिक पातळीवर मोठ्या प्रमाणावर रोजगाराच्या नवीन संधी उपलब्ध होणार आहेत. किनारपट्टी भागातील तरुणांना नौकानयन, पर्यटकांचे आदरातिथ्य, साहसी क्रीडा प्रकार आणि मार्गदर्शक म्हणून हक्काचे उत्पन्न मिळवता येईल, ज्यामुळे कोकणातील अर्थव्यवस्थेला मोठी गती मिळेल. निसर्गाची कोणतीही हानी न करता शाश्वत पर्यटनाचा हा एक उत्तम आदर्श ठरेल, असा दृढ विश्वास पर्यटन विभागाने या प्रसंगी व्यक्त केला आहे.