
होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतील भारतीय खलाशी असलेल्या जहाजांवर हवाई हल्ला झाला. हा मुद्दा जागतिक स्तरावर चर्चेत आला आहे. या घटनेची भारताने अत्यंत गंभीर दखल घेतली आहे. परराष्ट्र मंत्रालयाने अमेरिकन दूतावासाचे प्रभारी राजदूत जेसन मीक्स यांच्याकडे तीव्र निषेध नोंदवला. अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी या संपूर्ण प्रकरणाचे खापर इराणवर फोडले होते. यावर आता इराणने अमेरिकेचे आरोप पूर्णपणे फेटाळले आहेत. त्यांनी अमेरिकेचा दावा अत्यंत तथ्यहीन असल्याचे म्हटले आहे.
डोनाल्ड ट्रम्प यांचा इराणवर थेट आरोप
अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी सामाजिक संकेतस्थळावर एक संदेश प्रसिद्ध केला होता. यामध्ये त्यांनी इराणवर थेट हल्ला चढवला. भारतीय खलाशांच्या जहाजांवर केलेला ड्रोन हल्ला पूर्णपणे अस्वीकार्य आहे. इराणने या कारवाया लवकरात लवकर थांबवाव्यात, असा दावा त्यांनी केला. यासोबतच युद्धविराम करारातील काही अटी इराणने प्रसारमाध्यमांकडे जाणीवपूर्वक प्रसारित केल्याचे सांगितले. ट्रम्प यांनी इराणच्या अधिकाऱ्यांवर अत्यंत अयोग्य पद्धतीने वागल्याची टीका केली.
इराणचे अमेरिकेला सडेतोड प्रत्युत्तर
यानंतर इराणने डोनाल्ड ट्रम्प यांनी केलेले आरोप फेटाळून लावले. अमेरिकेचा दावा अत्यंत तथ्यहीन असल्याचे म्हटले. भारतामधील इराणच्या दूतावासाने सामाजिक माध्यमावर आपली अधिकृत भूमिका मांडली. अमेरिकन राष्ट्राध्यक्षांचे विधान हे मूळ गुन्ह्यावरून जगाचे लक्ष भरकटवण्याचा एक प्रयत्न आहे. गेल्या एका आठवड्यापेक्षा कमी कालावधीत अमेरिकेच्या नौदलाने स्वतः तीन नागरी जहाजांवर हल्ले केले आहेत. त्यात तीन निष्पाप भारतीय खलाशांचा बळी गेला आहे. हा क्रूर वास्तवाचा भाग लपवण्यासाठीच अमेरिका आता इराणचे नाव पुढे करून खोटा प्रचार करत आहे. असे मत त्यांनी मांडले.
इराणच्या परराष्ट्र मंत्रालयाची भूमिका
इराणच्या परराष्ट्र मंत्रालयाचे प्रवक्ते एस्माईल बकाई यांनीही या प्रकरणावर आपली भूमिका स्पष्ट केली. त्यांनी अमेरिकेच्या कारवाईचा तीव्र शब्दांत निषेध केला आहे. आंतरराष्ट्रीय सागरी मार्गावर व्यापारी जहाजांवर अमेरिकेकडून होणारे हे हल्ले म्हणजे जागतिक शांतता आणि सुरक्षिततेला थेट आव्हान असून हे कृत्य म्हणजे उघडपणे केलेली सागरी चाचेगिरी आणि सशस्त्र दरोडेखोरीचा पुरावा आहे, असा घणाघाती आरोप त्यांनी केला. या कठीण प्रसंगात इराणने मृत पावलेल्या भारतीय खलाशांच्या कुटुंबीयांप्रती तीव्र संवेदना आणि सहानुभूती व्यक्त केली असून आंतरराष्ट्रीय समुदायाने यावर लक्ष देण्याची गरज असल्याचे म्हटले आहे.
युद्धविराम करार आणि पुढील आव्हाने
अमेरिका – इराण यांच्यातील संघर्ष संपवण्यासाठीचा एक महत्त्वाचा शांतता करार अंतिम टप्प्यात असल्याची माहिती समोर आली होती. पाकिस्तान आणि इतर मध्यस्थ देशांच्या मदतीने जिनेव्हा येथे या करारावर स्वाक्षऱ्या होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे, ज्यामध्ये इराणवरील आर्थिक निर्बंध उठवणे आणि सागरी वाहतूक पूर्ववत करणे या मुद्द्यांचा समावेश आहे. मात्र, या नवीन आरोप-प्रत्यारोपामुळे आणि जहाजांवरील हल्ल्यांमुळे शांततेच्या वाटाघाटींमध्ये पुन्हा अडथळे निर्माण झाले आहेत. या वाढत्या तणावाच्या पार्श्वभूमीवर भारतीय पंतप्रधान नरेंद्र मोदी हे फ्रान्समध्ये होणाऱ्या आगामी बैठकीत भारतीय खलाशांच्या सुरक्षेचा मुद्दा जागतिक नेत्यांसमोर उपस्थित करण्याची शक्यता आहे.