स्वतंत्र बातमी

रत्नागिरी जिल्ह्यातील निसर्गरम्य आणि पर्यटनदृष्ट्या महत्त्वाच्या मालगुंड परिसरात एक भव्य आणि अत्याधुनिक प्राणी संग्रहालय उभारण्याच्या महत्त्वाकांक्षी प्रकल्पाला अखेर प्रशासकीय मंजुरी मिळाली आहे. जागतिक दर्जाचे हे संग्रहालय कोकणातील पर्यटन क्षेत्रात आमूलाग्र बदल घडवून आणण्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचे ठरणार असून, यामुळे पश्चिम किनारपट्टीवरील जैवविविधतेच्या संवर्धनाला चालना मिळणार आहे. सिंधुरत्न समृद्ध योजना या महत्त्वाच्या विकास आराखड्यांतर्गत या प्रकल्पाची अंमलबजावणी करण्यात येणार आहे. यामुळे रत्नागिरी जिल्ह्याच्या शिरपेचात आणखी एक मानाचा तुरा रोवला जाणार असल्याची अधिकृत माहिती प्रशासकीय सूत्रांकडून देण्यात आली आहे.

या भव्य प्रकल्पाच्या प्रत्यक्ष उभारणीसाठी एकूण एकशे साठ कोटी सत्तावीस लाख सदुसष्ट हजार सातशे आठ रुपये इतका खर्च अपेक्षित धरण्यात आला आहे. प्रकल्पाची व्याप्ती लक्षात घेता, मालगुंड येथील सुमारे पंचवीस पूर्णांक एकोणपन्नास हेक्टर इतकी विस्तीर्ण जमीन अधिग्रहित करण्यात आली आहे. या प्रक्रियेत ज्या स्थानिक जमीनमालकांनी आपल्या जमिनी प्रकल्पासाठी दिल्या आहेत, त्यांना प्रशासनाकडून सुमारे चार कोटी अठ्ठावीस लाख रुपयांचा योग्य मोबदला आधीच वितरित करण्यात आला आहे, ज्यामुळे भूसंपादनाचा टप्पा यशस्वीपणे पूर्ण झाला असून प्रकल्पाच्या कामातील मुख्य अडथळा दूर झाला आहे.

सध्या या प्रकल्पाच्या नियोजित जागेभोवती भक्कम सुरक्षा भिंत उभारण्याचे प्राथमिक स्वरूपाचे काम अत्यंत वेगाने सुरू आहे. वन्यजीवांच्या सुरक्षिततेसाठी आणि प्रकल्पाच्या सीमा निश्चित करण्यासाठी उभारण्यात येणाऱ्या या संरक्षक भिंतीच्या बांधकामासाठी सुमारे एकवीस कोटी त्र्याहत्तर लाख रुपयांच्या निधीला प्रशासकीय मंजुरी देण्यात आली आहे. त्यापैकी सात कोटी रुपयांचा पहिल्या टप्प्यातील निधी प्रत्यक्ष कामासाठी वितरित करण्यात आला आहे. एकूण प्रकल्पाच्या पूर्णत्वासाठी सुमारे एकशे साठ कोटी अठ्ठावीस लाख रुपयांच्या निधीचे नियोजन करण्यात आले असून, यामुळे बांधकामाच्या विविध टप्प्यांना अपेक्षित गती मिळणार आहे.

या बहुआयामी प्रकल्पाच्या आर्थिक नियोजनामध्ये शासनाच्या विविध विभागांचा मोलाचा वाटा आहे. विशेषतः उद्योग, ऊर्जा व कामगार विभागाकडून या प्रकल्पासाठी साठ कोटी पंच्याहत्तर लाख रुपयांच्या भरघोस निधीला मंजुरी मिळाली आहे. उर्वरित आवश्यक निधी हा ‘सिंधुरत्न समृद्ध योजना’ या माध्यमातून टप्प्याटप्प्याने उपलब्ध करून दिला जाणार आहे. या भव्य वास्तूचा आराखडा तयार करण्यासाठी आणि तांत्रिक मार्गदर्शनासाठी नागपूर येथील एका नामवंत सल्लागार संस्थेची मुख्य वास्तुविशारद म्हणून नियुक्ती करण्यात आली आहे, जेणेकरून हे संग्रहालय आधुनिक आणि आंतरराष्ट्रीय दर्जाचे साकारले जाईल.

मालगुंड हे कवी केशवसुतांचे जन्मस्थान म्हणून आधीच प्रसिद्ध असून, आता तिथे हे भव्य प्राणी संग्रहालय आकारास आल्यामुळे पर्यटकांच्या संख्येत प्रचंड वाढ होण्याची चिन्हे आहेत. या प्रकल्पामुळे केवळ पर्यटनाचा विकासच होणार नाही, तर स्थानिक स्तरावर प्रत्यक्ष आणि अप्रत्यक्ष रोजगाराच्या हजारो नव्या संधी उपलब्ध होतील, अशी आशा व्यक्त केली जात आहे. कोकणच्या पर्यटन नकाशावर हे संग्रहालय एक मुख्य आकर्षण ठरणार असून, निसर्गप्रेमी आणि अभ्यासकांसाठी हे केंद्र बनेल. हा प्रकल्प निर्धारित वेळेत पूर्ण करण्यासाठी सर्व संबंधित यंत्रणांकडून सध्या युद्धपातळीवर प्रयत्न सुरू आहेत.