लडाखच्या दुर्गम भागात पर्यटन क्षेत्राचा विस्तार करण्यासाठी आणि स्थानिक रहिवाशांना रोजगाराच्या संधी उपलब्ध करून देण्यासाठी लडाख केंद्रशासित प्रदेशाच्या पर्यटन विभागाने एक महत्त्वपूर्ण सर्वसमावेशक होमस्टे सपोर्ट फ्रेमवर्क जाहीर केले आहे. या नवीन धोरणामुळे लडाखमधील पारंपरिक पाहुणचार आणि आधुनिक सुविधांचा मेळ बसवून पर्यटकांना एक अनोखा अनुभव मिळणार आहे.
लडाखमधील पर्यटन केवळ लेह आणि कारगिल शहरांपुरते मर्यादित न राहता ते खेड्यापाड्यांपर्यंत पोहोचावे, हा या फ्रेमवर्कचा मुख्य उद्देश आहे. होमस्टे संस्कृतीला प्रोत्साहन दिल्यास पर्यटकांना लडाखची अस्सल संस्कृती, खाद्यपदार्थ आणि जीवनशैली जवळून अनुभवता येईल. तसेच, यामुळे स्थानिकांचे स्थलांतर थांबवून त्यांना स्वतःच्या घरातच सन्मानाने कमावण्याचे साधन उपलब्ध होईल. होमस्टे सुरू करू इच्छिणाऱ्या स्थानिकांना त्यांच्या घराचे नूतनीकरण करण्यासाठी आणि पर्यटकांसाठी आवश्यक सुविधा उभारण्यासाठी सरकारकडून आर्थिक मदत दिली जाणार आहे. पर्यटन विभागामार्फत होमस्टे मालकांना आतिथ्य, स्वच्छता, स्वयंपाक आणि डिजिटल मार्केटिंगचे प्रशिक्षण दिले जाईल. जेणेकरून ते जागतिक दर्जाच्या सेवा पर्यटकांना देऊ शकतील. लडाख हे पर्यावरणीयदृष्ट्या अत्यंत संवेदनशील क्षेत्र आहे. त्यामुळे होमस्टे उभारताना सौर ऊर्जेचा वापर, कचरा व्यवस्थापन आणि पाण्याचा काटकसरीने वापर यावर विशेष भर दिला जाणार आहे. होमस्टेची नोंदणी करण्यासाठी ‘सिंगल विंडो’ सिस्टीम सुरू करण्यात आली आहे, ज्यामुळे स्थानिकांना सरकारी कार्यालयांचे उंबरठे झिजवावे लागणार नाहीत.
यामुळे पर्यटकांना अधिक सुरक्षित आणि प्रमाणित होमस्टे उपलब्ध होतील. लडाखच्या कडाक्याच्या थंडीत गरम पाणी, पारंपरिक लाकडी कोळशाच्या शेगड्या आणि स्थानिक सेंद्रिय पदार्थांपासून बनवलेले जेवण अशा सुविधा आता अधिकृतरीत्या नोंदणीकृत घरांमध्ये मिळतील. तसेच, गिर्यारोहण आणि सायकलिंग करणाऱ्या पर्यटकांना दुर्गम भागात हक्काचा निवारा मिळेल. स्थानिक अर्थव्यवस्थेला चालना लडाख प्रशासनाचे पर्यटन सचिव यांनी सांगितले की, हे फ्रेमवर्क केवळ पर्यटनासाठी नाही, तर ते ग्रामीण विकासाचे एक मॉडेल आहे. होमस्टेच्या माध्यमातून मिळणारा पैसा थेट स्थानिक समुदायाकडे जातो, ज्याचा फायदा तिथल्या शाळा, आरोग्य सुविधा आणि छोट्या दुकानदारांना होतो. कार्बन उत्सर्जन मुक्त लडाख बनवण्याच्या दिशेने हे एक प्रभावी पाऊल आहे. या नवीन फ्रेमवर्कमुळे लडाखमधील ग्रामीण भागाचा कायापालट होईल आणि पर्यटकांना लडाखी परंपरा अनुभवायला मिळेल.