
मध्यपूर्वेतील इराण आणि इस्रायल यांच्यात सुरू असलेल्या युद्धाचे भीषण परिणाम आता खाडी देशांतील जनजीवनावर दिसू लागले आहेत. इराणने हर्मुजची सामुद्रधुनी हा जगातील सर्वात महत्त्वाचा सागरी मार्ग बंद केल्यामुळे दुबईसह संयुक्त अरब अमिरातीमध्ये ताज्या अन्नपदार्थांचा मोठा तुटवडा निर्माण झाला आहे. मालवाहतूक क्षेत्रातील तज्ज्ञांच्या मते, दुबईकडे आता केवळ दहा दिवस पुरेल इतकाच ताज्या फळांचा आणि भाज्यांचा साठा शिल्लक आहे.
मध्यपूर्वेतील संघर्षामुळे सागरी आणि हवाई वाहतूक दोन्ही विस्कळीत झाली आहे. खाडीलगतच्या देशांना लागणारा सुमारे सत्तर ते ऐंशी टक्के अन्नपुरवठा हा हर्मुजच्या सामुद्रधुनीतून होतो. इराणने हा मार्ग बंद केल्याने शेकडो जहाजे समुद्रात अडकून पडली आहेत. यामुळे ताजी फळे, भाज्या आणि दुग्धजन्य पदार्थांची आवक पूर्णपणे थांबली आहे. युद्धजन्य परिस्थितीमुळे आखाती देशांच्या हवाई क्षेत्रात निर्बंध आले आहेत. परिणामी, विमानाद्वारे होणाऱ्या मालवाहतुकीत अठरा ते बावीस टक्क्यांची मोठी घट नोंदवण्यात आली आहे. एमिरेट्स, एतिहाद आणि कतार एअरवेज सारख्या कंपन्यांनी आपली कार्गो वाहतूक मर्यादित केली आहे.
दुबई आणि इतर खाडी देश आपल्या गरजेच्या ऐंशी ते नव्वद टक्के अन्नाची आयात करतात. हे देश स्वतः अन्नधान्य पिकवत नसल्याने ते पूर्णपणे आयातीवर अवलंबून आहेत. जेबेल अली यांसारख्या प्रमुख बंदरांवर हल्ल्यांचे सावट असल्याने पुरवठादार नवीन माल पाठवण्यास कचरत आहेत. दुबईतील अनेक सुपरमार्केटमधील कपाटे आता रिकामी होऊ लागली आहेत. विशेषतः स्ट्रॉबेरी, द्राक्षे, ब्रोकोली आणि इतर आयात केलेल्या भाज्या बाजारातून गायब झाल्या आहेत. दिलासादायक बाब म्हणजे, युएई सरकारने धान्य आणि सुक्या मेव्याचा साठा आधीच करून ठेवला असल्याने तातडीने भूकमरीची परिस्थिती येणार नाही. मात्र, ताजा माल संपल्याने नागरिकांमध्ये चिंतेचे वातावरण आहे.
अन्नपदार्थांच्या कमतरतेमुळे किमतीत मोठी वाढ झाली आहे. आखाती देशांतील बाजारपेठांमध्ये भाजीपाल्याचे दर दुप्पट-तिप्पट झाले आहेत. यामुळे अनेक नागरिकांनी घाबरून जाऊन जास्तीचा साठा करण्यास सुरुवात केली आहे, ज्यामुळे कृत्रिम टंचाई निर्माण होत आहे. दक्षिण-पूर्व आशियातून युरोपला जाणाऱ्या मालाच्या वाहतूक खर्चातही सहा ते पंधरा टक्क्यांची वाढ झाली आहे. यूएई सरकार सध्या पर्यायी मार्गांचा विचार करत आहे. ओमानच्या मार्गे रस्ते वाहतूक वाढवणे किंवा सौदी अरेबियातून अन्नपुरवठा करणे, असे पर्याय तपासले जात आहेत. मात्र, हर्मुजच्या सामुद्रधुनीतून होणाऱ्या प्रचंड व्यापाराला सध्या कोणताही सक्षम पर्याय उपलब्ध नाही. जर हे युद्ध अधिक काळ चालले, तर केवळ दुबईच नाही, तर संपूर्ण मध्यपूर्वेला ऐतिहासिक अन्न संकटाचा सामना करावा लागू शकतो.