स्वतंत्र बातमी

भंडारा जिल्ह्यातील नवेगाव-नागझिरा व्याघ्र प्रकल्पात वन्यजीव संवर्धन आणि पर्यटन वाढीच्या दृष्टीने अत्यंत महत्त्वाचे निर्णय घेण्यात आले आहेत. या प्रकल्पात आता आणखी चार नवीन सफारी प्रवेशद्वार उभारण्याचे नियोजन करण्यात आले असून, यामुळे पर्यटकांना अधिक सुलभतेने जंगल सफारीचा आनंद घेता येणार आहे. या नवीन उपक्रमामुळे स्थानिक स्तरावर मोठ्या प्रमाणावर रोजगार निर्मितीला चालना मिळेल, अशी आशा वनविभागाकडून व्यक्त केली जात आहे.

व्याघ्र प्रकल्पातील जैवविविधता टिकवण्यासाठी यापूर्वी चंद्रपूर जिल्ह्यातून त्र्याहत्तर चितळ आणण्याचा प्रयोग यशस्वी ठरला होता. त्या धर्तीवर आता पुन्हा पाचशे चितळ आणण्याचे नियोजन करण्यात आले आहे. ताडोबा आणि पेंच व्याघ्र प्रकल्पातून हे चितळ आणले जाणार असून, सध्या त्यांना पकडण्यासाठी विशेष पिंजरे लावण्याची प्रक्रिया सुरू आहे. या उपक्रमामुळे जंगलातील वाघांसाठी नैसर्गिक भक्ष्याची उपलब्धता वाढण्यास मोठी मदत होणार आहे.

सध्या नवेगाव-नागझिरा व्याघ्र प्रकल्पात सुमारे सतरा ते एकोणीस वाघांचे वास्तव्य आहे. प्रकल्पातील तृणभक्षी प्राण्यांसाठी गवताळ क्षेत्र विकसित करण्याचे काम मोठ्या प्रमाणावर सुरू असून, पावसाळ्यात विविध बियाण्यांची लागवड केली जाणार आहे. तसेच वन्यजीवांसाठी नवीन पाणवठे, तलाव आणि शेततळ्यांची उभारणी केली जात आहे, ज्यामुळे उन्हाळ्यातही प्राण्यांना मुबलक पाणी उपलब्ध होऊन नैसर्गिक परिसंस्थेचा समतोल राखला जाईल.

नव्याने प्रस्तावित असलेल्या प्रवेशद्वारांमध्ये भंडारा जिल्ह्यातील गडेगाव आगार येथे एक प्रवेशद्वार असेल, तर गोंदिया जिल्ह्यातील पांगडी, जांभळी आणि गोरेगाव वनक्षेत्रात उर्वरित तीन प्रवेशद्वारे तयार करण्यात येणार आहेत. या निर्णयामुळे पर्यटकांना विविध बाजूंनी व्याघ्र प्रकल्पात प्रवेश करणे सोपे होणार असून, पर्यटनाचा परीघ विस्तारण्यास मदत होईल. यामुळे केवळ वाघांचे दर्शनच नाही, तर जंगलाच्या विविध भागांतील निसर्गसौंदर्य अनुभवणे पर्यटकांना शक्य होईल.

नवेगाव-नागझिरा व्याघ्र प्रकल्पाचे उपसंचालक प्रितमसिंग कोडापे यांनी माहिती दिली की, या सर्व उपक्रमांमुळे व्याघ्र संवर्धनाच्या मोहिमेला अधिक गती मिळणार आहे. जंगलात आधुनिक छायाचित्रण यंत्रणा, नियमित गस्त, मानव-वन्यजीव संघर्ष निवारण आणि जलसंधारण या बाबींवर विशेष भर दिला जात आहे. भविष्यात या प्रकल्पाचे सकारात्मक परिणाम अधिक स्पष्टपणे दिसून येतील आणि स्थानिक अर्थव्यवस्थेलाही यामुळे बळकटी मिळेल, असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला.