स्वतंत्र बातमी

वसई विरार उपविभागातील अनेक भागांमधील नैसर्गिक पाणथळ जागांवर अतिक्रमणे होत असल्याचा प्रकार समोर आला आहे. या संवेदनशील जागांच्या संवर्धनासाठी चेन्नई येथील राष्ट्रीय शाश्वत किनारी व्यवस्थापन केंद्राने राज्य पाणथळ प्राधिकरणाला एक सविस्तर विवरणपत्र पाठवले आहे. या महत्त्वाच्या कागदपत्रांच्या आधारे, त्या जागा खरोखरच पाणथळ आहेत का आणि सद्यस्थितीत तिथे काय परिस्थिती आहे, याचा सविस्तर अहवाल सादर करण्याचे आदेश देण्यात आले आहेत.

या पार्श्वभूमीवर, उपविभागीय अधिकारी शेखर घाडगे यांच्या मार्गदर्शनाखाली वसई परिसरातील एकशे अठ्ठावीस ठिकाणच्या पाणथळ जागांचे विशेष सर्वेक्षण सुरू करण्यात आले आहे. या कामासाठी प्रशासनाने दोन विशेष पथकांची नियुक्ती केली आहे. हे पथक प्रत्यक्ष जागेवर जाऊन भौगोलिक पाहणी करत आहे. या तपासणी प्रक्रियेमध्ये महसूल कर्मचाऱ्यांसह भूमी अभिलेख, महानगरपालिकेचे नगररचना अधिकारी, वनविभाग, प्रदूषण नियंत्रण मंडळ, मत्स्यव्यवसाय आणि जलसंपदा विभागाचे अधिकारी एकत्र काम करत आहेत.

तपासणी प्रक्रियेत पूर्ण पारदर्शकता राहावी यासाठी उपविभागीय अधिकाऱ्यांनी पथकाला केवळ पाहणी न करता त्या जागांची अचूक पडताळणी करण्याच्या सूचना दिल्या आहेत. त्यानुसार सर्वेक्षणादरम्यान आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर करून भौगोलिक स्थान निश्चिती करणारी छायाचित्रे, चलचित्रीकरण, स्थानिक नागरिकांचे जबाब आणि रीतसर पंचनामा केला जात आहे. आतापर्यंत पन्नास टक्क्यांहून अधिक पाणथळ क्षेत्राची पाहणी पूर्ण झाली असल्याची माहिती महसूल विभागाच्या वरिष्ठ अधिकाऱ्याने दिली आहे.

या विशेष मोहिमेसाठी नेमलेल्या दोन पथकांचे प्रमुख म्हणून नायब तहसीलदार शशिकांत नाचण आणि निवासी नायब तहसीलदार राजाराम देवकाते काम पाहत आहेत. या पथकांकडून चिंचोटी, कामण, मोरी, नागले, कोल्ही, ससूनवघर, जुचंद्र, बापाणे, देवदळ, बिलालपाडा, नालासोपारा, विरार, अर्नाळा यांसह विविध गावांच्या जागांची प्रत्यक्ष पडताळणी करण्यात येत आहे. आतापर्यंत जवळपास साठ टक्के पाणथळ क्षेत्राची पाहणी झाली असून, नागरिकांनी अतिक्रमणाची माहिती प्रशासनाला द्यावी, असे आवाहन निवासी नायब तहसीलदारांनी केले आहे.

पर्यावरणप्रेमींच्या मते, या पाणथळ जागा शहराच्या जैवविविधतेच्या दृष्टीने अत्यंत समृद्ध असून विविध प्रजातींच्या पक्ष्यांसाठी महत्त्वाचा अधिवास आहेत. परंतु, सध्याच्या स्थितीत या जागा भूमाफियांमुळे अनेक गंभीर समस्यांच्या विळख्यात सापडल्या आहेत. निसर्गाचा समतोल राखण्यासाठी आणि दुर्मिळ पक्ष्यांचे अस्तित्व टिकवण्यासाठी या नैसर्गिक पाणथळ जागांचे आणि कांदळवनांचे संवर्धन करणे अत्यंत आवश्यक आहे, अशी आग्रही प्रतिक्रिया पर्यावरण रक्षकांनी दिली आहे.