बोगस बियाण्यांबाबत रायगडात सतर्कतेचा इशारा
आगामी खरीप हंगाम जवळ येत असल्याने रायगड जिल्ह्यातील शेतकरी बांधव शेतीच्या कामाला लागले आहेत. या पार्श्वभूमीवर बाजारपेठेत बोगस आणि विनापरवाना बियाण्यांची विक्री होण्याची शक्यता लक्षात घेऊन जिल्हा कृषी विभागाने शेतकऱ्यांना काळजी घेण्याचे आवाहन केले आहे. अनधिकृत विक्रेत्यांकडून बियाणांची खरेदी केल्यास पिकांचे नुकसान होऊ शकते, त्यामुळे खरीप हंगामाच्या पूर्वतयारी दरम्यान अत्यंत जागरूक राहणे गरजेचे आहे.
शेतकऱ्यांनी कोणत्याही अधिकृत कृषी सेवा केंद्रातून खरेदी करताना कापलेले किंवा फाटलेले बियाण्यांचे पाकीट घेऊ नये, असा स्पष्ट सल्ला कृषी अधिकाऱ्यांनी दिला आहे. बियाणे खरेदी केल्यानंतर त्याचे पक्के बिल आणि अधिकृत पावती दुकानदाराकडून आवर्जून मागून घ्यावी. या पावतीवर खरेदी केलेल्या बियाणांचा लॉट क्रमांक, कंपनीचे नाव आणि उत्पादनाची तारीख योग्य प्रकारे लिहिलेली आहे की नाही, याची खात्री करणे अत्यंत आवश्यक आहे.
बियाण्यांच्या पाकिटावर असणारे परवाना क्रमांक आणि इतर तपशील नीट तपासावेत. पेरणी पूर्ण होईपर्यंत आणि शेतात पिकांची उगवण व्यवस्थित दिसेपर्यंत बियाण्याचे मूळ पाकीट, त्यावरील लेबल आणि खरेदीचे बिल फेकून न देता ते सुरक्षित जपून ठेवावे. जर भविष्यात बियाणे बोगस असल्याचे आढळले किंवा पिकाची उगवण झाली नाही, तर ही कागदपत्रे कायदेशीर कारवाईसाठी आणि भरपाई मिळवण्यासाठी पुरावा ठरतात.
जिल्ह्यात खतांचा आणि बियाणांचा काळाबाजार रोखण्यासाठी तसेच अनधिकृत विक्रीवर कडक लक्ष ठेवण्यासाठी कृषी विभागाने विशेष भरारी पथके तैनात केली आहेत. नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्या किंवा बोगस बियाणे विकणाऱ्या केंद्र चालकांवर कडक कायदेशीर कारवाई करण्याचे आदेश देण्यात आले आहेत. जर कोणत्याही शेतकऱ्याला बियाणांच्या दर्जाबाबत शंका आली, तर त्यांनी त्वरित स्थानिक कृषी सहाय्यक किंवा तालुका कृषी अधिकाऱ्यांशी संपर्क साधावा.
यंदाच्या हंगामासाठी कृषी विभागाने दर्जेदार बियाणे आणि खतांचा पुरेसा साठा उपलब्ध करून दिला आहे. शेतकऱ्यांनी कोणत्याही आमिषाला बळी न पडता केवळ मान्यताप्राप्त कंपन्यांच्याच निविष्ठांची खरेदी करावी. योग्य काळजी घेतल्यास बोगस बियाण्यांचे संकट टाळता येईल आणि खरीप हंगामातील पिकांचे उत्पादन उत्तम होऊन शेतकऱ्यांचा आर्थिक नफा निश्चित वाढेल, असा विश्वास प्रशासनाने व्यक्त केला आहे.