केंद्रीय मंत्री किरण रिजिजू यांनी नवी दिल्ली येथील राष्ट्रीय परिषदेत तंत्रज्ञानाच्या महत्त्वाबद्दल आपले मत व्यक्त केले. आधुनिक तंत्रज्ञानाने प्रशासकीय व्यवस्था अधिक पारदर्शक करण्यात अत्यंत महत्त्वाची भूमिका बजावली आहे, असे मत त्यांनी यावेळी व्यक्त केले. नवी दिल्लीत आयोजित या कार्यक्रमात देशभरातील वरिष्ठ प्रशासकीय अधिकारी उपस्थित होते. या परिषदेत बोलताना त्यांनी सरकारी सेवा सामान्य नागरिकांपर्यंत थेट पोहोचवण्यासाठी तंत्रज्ञानाचा वापर वाढवण्यावर विशेष भर दिला.
शेवटच्या घटकांपर्यंत लाभ
केंद्रीय मंत्र्यांनी स्पष्ट केले की, पूर्वी सरकारी योजनांचा लाभ शेवटच्या घटकांपर्यंत पोहोचण्यात अनेक अडचणी येत होत्या. मात्र, डिजिटल क्रांतीमुळे आता शासकीय योजनांचे पैसे थेट लाभार्थ्यांच्या बँक खात्यात जमा होत आहेत. यामुळे प्रशासनातील दिरंगाई आणि भ्रष्टाचार पूर्णपणे नष्ट झाला आहे. देशातील प्रत्येक गरीब आणि गरजू नागरिकाला त्याचा हक्क कोणत्याही मध्यस्थाशिवाय मिळवून देणे हे तंत्रज्ञानामुळेच शक्य झाले आहे, असे त्यांनी म्हटले.
न्यायव्यवस्थेत डिजिटल क्रांती
किरण रिजिजू यांनी त्यांच्या भाषणात न्यायव्यवस्थेतील डिजिटल प्रगतीचा विशेष उल्लेख केला. ते म्हणाले की, सर्वोच्च न्यायालय आणि देशातील विविध उच्च न्यायालयांमध्ये आता प्रकरणांची नोंदणी आणि सुनावणी डिजिटल माध्यमातून केली जात आहे. यामुळे प्रलंबित खटल्यांचे निकाल जलद गतीने लागण्यास मदत होत आहे. सर्वसामान्य नागरिकांना विनाविलंब आणि कमी खर्चात न्याय मिळावा यासाठी सरकार सर्व न्यायालयांना आधुनिक तंत्रज्ञानाने सज्ज करत असून, ही प्रक्रिया आगामी काळात अधिक वेगवान केली जाईल, अशी ग्वाही त्यांनी दिली.
ई-प्रशासनाचा वाढता विस्तार
देशातील ई-प्रशासनाचा विस्तार आता गावोगावी पोहोचला आहे. केंद्र सरकारच्या विविध मंत्रालयांनी तयार केलेल्या विशेष संकेतस्थळांमुळे आणि भ्रमणध्वनी उपयोजनांमुळे म्हणजेच मोबाईल ॲप्समुळे नागरिकांना घरबसल्या शेकडो शासकीय सेवांचा लाभ घेणे सोयीचे झाले आहे. पूर्वी ज्या दाखल्यांसाठी आणि कामांसाठी सरकारी कार्यालयांच्या फेऱ्या माराव्या लागत होत्या, ती कामे आता काही मिनिटांत संगणकावर होत आहेत. या प्रणालीमुळे वेळेची आणि पैशांची बचत होत असल्याचे मंत्र्यांनी अधोरेखित केले.
भविष्यकालीन उद्दिष्टे आणि संकल्प
प्रशासकीय कामांमध्ये कृत्रिम बुद्धिमत्ता आणि प्रगत विदा विश्लेषण म्हणजेच डेटा ॲनालिटिक्स यांसारख्या आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर येत्या काळात आणखी वाढवला जाणार आहे. किरण रिजिजू यांनी सांगितले की, पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या नेतृत्वाखाली सरकार देशाला पूर्णपणे डिजिटल आणि आत्मनिर्भर बनवण्यासाठी कटिबद्ध आहे. तंत्रज्ञानाचा हा प्रभावी वापर केवळ शहरांपुरता मर्यादित न ठेवता देशातील शेवटच्या गावापर्यंत पोहोचवणे हे सरकारच्या मुख्य उद्दिष्टांपैकी एक आहे, जेणेकरून एक सुशासकीय आणि प्रगत भारत निर्माण करता येईल.