
शिवालिक या टँकरनंतर आता भारताचे दुसरे महत्त्वाचे जहाज नंदा देवी आज गुजरातच्या देवभूमी द्वारका जिल्ह्यातील वाडिनार बंदरात सुखरूप पोहोचले आहे. होर्मुझची सामुद्रधुनी हा जगातील सर्वात संवेदनशील सागरी मार्ग सध्या युद्धाच्या छायेत आहे. जगातील वीस टक्के कच्च्या तेलाची आणि एलपीजीची वाहतूक याच अरुंद मार्गावरून होते. नंदा देवी हे जहाज याच धोकादायक क्षेत्रातून सेहेचाळीस हजार मेट्रिक टन एलपीजी घेऊन भारताकडे येत होते. या जहाजाच्या सुरक्षेबाबत मोठी चिंता व्यक्त केली जात होती, मात्र भारतीय नौदलाच्या सतर्कतेमुळे हा प्रवास यशस्वी झाला.
भारतीय नौदलाने आखाती समुद्रात आणि ओमानच्या आखातात तैनात केलेल्या आपल्या युद्धनौकांच्या माध्यमातून नंदा देवीला सुरक्षा पुरवली. ऑपरेशन संकल्प अंतर्गत भारतीय नौदल या भागातील व्यापारी जहाजांच्या हालचालींवर चोवीस तास लक्ष ठेवून आहे. इराणच्या सागरी सीमांच्या जवळून जाताना भारतीय नौदलाने इराणच्या यंत्रणांशी समन्वय साधून जहाजाला सुरक्षा मिळवून दिली. यामुळे कोणत्याही अडथळ्याशिवाय हे जहाज भारतीय किनारपट्टीवर पोहोचू शकले.
नंदा देवीमध्ये असलेला सेहेचाळीस हजार मेट्रिक टन एलपीजी साठा हा देशांतर्गत स्वयंपाकाच्या गॅसचा पुरवठा सुरळीत ठेवण्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचा आहे. गेल्या काही दिवसांपासून आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठेत इंधनाच्या पुरवठ्याबाबत अनिश्चितता निर्माण झाली होती. मात्र, एकामागून एक दोन मोठी जहाजे भारतात दाखल झाल्यामुळे गॅस टंचाईचे संकट तूर्तास टळले आहे. वाडिनार बंदरात हे जहाज नांगरल्यानंतर आता तिथून पाईपलाईन आणि टँकर्सद्वारे हा गॅस विविध राज्यांमध्ये वितरीत केला जाईल. या मोहिमेच्या यशाने भारताचे राजनैतिक आणि लष्करी सामर्थ्य पुन्हा एकदा सिद्ध झाले आहे. युद्ध सुरू असतानाही आपल्या व्यापारी हितसंबंधांचे रक्षण कसे करायचे, याचा आदर्श भारताने घालून दिला आहे. परराष्ट्र मंत्रालय आणि जहाजबांधणी मंत्रालय सातत्याने पर्शियन गल्फमधील इतर बावीस भारतीय जहाजांच्या संपर्कात आहे. सध्या त्या भागात कार्यरत असलेल्या सहाशे अकरा भारतीय खलाशांच्या सुरक्षेसाठी केंद्र सरकारने विशेष नियमावली जाहीर केली आहे. नंदा देवीचे यश हे केवळ इंधन पुरवठ्यापुरते मर्यादित नसून, ते भारतीय खलाशांच्या मनोधैर्याला बळकटी देणारे आहे.