
चंद्रपूर जिल्ह्यातील संवेदनशील अशा ब्रह्मपुरी व्याघ्र प्रकल्पाच्या क्षेत्रातील लोहार डोंगरी येथे प्रस्तावित असलेल्या खाण प्रकल्पावरून मोठा वाद निर्माण झाला होता. मात्र, आता राज्य सरकारने या प्रकल्पाबाबत आपली भूमिका स्पष्ट करत, खाण प्रकल्पाला मान्यता दिली जाणार नसल्याचे जाहीर केले आहे. राज्याचे वनमंत्री गणेश नाईक यांनी विधान परिषदेत यासंदर्भात महत्त्वाची घोषणा केली असून, सरकारचा मुख्य भर हा जंगल आणि वाघांच्या सुरक्षिततेवर असल्याचे स्पष्ट केले आहे.
महाराष्ट्र राज्य वन्यजीव मंडळाने लोहार डोंगरी येथील लोहखनिज खाण प्रकल्पाचा प्रस्ताव राष्ट्रीय वन्यजीव मंडळाकडे मंजुरीसाठी पाठवला होता. या प्रकल्पासाठी सनफ्लॅग आयर्न ॲण्ड स्टील कोअर लिमिटेड या कंपनीने स्वारस्य दाखवले होते. या कंपनीच्या नियोजित आराखड्यानुसार, पुढील बारा वर्षांसाठी दरवर्षी एक पूर्णांक एक दशलक्ष टन लोहखनिजाचे उत्खनन करण्याचे उद्दिष्ट ठेवण्यात आले होते. हा संपूर्ण भाग ब्रह्मपुरी वनक्षेत्रांतर्गत येत असून, तो वाघांच्या हालचालींसाठी अत्यंत महत्त्वाचा मानला जातो. या मुद्द्यावर विधान परिषदेत लक्षवेधी सूचनेद्वारे मिलिंद नार्वेकर यांनी उपस्थित केलेल्या प्रश्नानंतर, वनमंत्री गणेश नाईक यांनी सरकारच्या वतीने स्पष्टीकरण दिले.
या प्रस्तावित खाण प्रकल्पामुळे निसर्गाचे मोठे नुकसान होणार होते. अधिकृत आकडेवारीनुसार, या प्रकल्पामुळे सुमारे अठरा हजार झाडे तोडली जाण्याची शक्यता होती. २०२४ च्या सर्वेक्षणानुसार, ब्रह्मपुरी परिसरात एकूण सहासष्ट वाघ आढळले होते, तर केवळ लोहार डोंगरी परिसरामध्ये पाच ते आठ वाघांचा अधिवास असल्याचे समोर आले आहे. ही बाब अत्यंत गंभीर असल्याने, वन विभागाने या प्रकल्पासाठी आतापर्यंत कोणतीही परवानगी दिलेली नाही. त्यामुळे जागा हस्तांतरित करण्याचा प्रश्नच उद्भवत नाही, असे नाईक यांनी नमूद केले. वनमंत्री गणेश नाईक यांनी स्पष्ट केले की, राज्यासाठी खाण प्रकल्पापेक्षा त्या परिसरातील जंगल संपत्ती आणि व्याघ्र मार्गाचे संवर्धन करणे अधिक महत्त्वाचे आहे. मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनीही या विषयावर वरिष्ठ अधिकाऱ्यांशी चर्चा केली असून, प्रकल्पाला भविष्यातही मान्यता दिली जाणार नाही, यावर सरकार ठाम आहे. या खाण प्रकल्पाला स्थगिती देण्याची मागणी जोर धरत असताना, राज्य सरकार आपली ही भूमिका न्यायालयातही अधिकृतपणे मांडणार आहे.