महाराष्ट्र राज्य रस्ते विकास महामंडळाचा महत्त्वाकांक्षी प्रकल्प असलेला शक्तीपीठ महामार्गाचा नवा आराखडा जाहीर करण्यात आला आहे. नागपूर ते गोवा या आठशे दोन किलोमीटर लांबीच्या या महामार्गाच्या सिंधुदुर्ग जिल्ह्यातील मार्गात महत्त्वपूर्ण बदल करण्यात आले आहेत.
शक्तीपीठ महामार्ग हा पवनार-वर्धा ते पत्रादेवी-सिंधुदुर्ग असा प्रस्तावित आहे. या महामार्गामुळे बारा जिल्हे जोडले जाणार असून अनेक धार्मिक स्थळांना जोडणे हा यामागचा मुख्य उद्देश आहे. मात्र, कोल्हापूर आणि कोकणातील सुपीक जमिनी या महामार्गासाठी संपादित केल्या जाणार असल्याने स्थानिकांनी याला तीव्र विरोध दर्शवला होता. या विरोधाची दखल घेत प्रशासनाने आणि रस्ते विकास महामंडळाने काही तांत्रिक बदल करण्याचे संकेत दिले आहेत. सिंधुदुर्ग जिल्ह्यातील विशेषतः सावंतवाडी आणि दोडामार्ग तालुक्यातील गावांवर या महामार्गाचा काय परिणाम होईल, याबाबत उत्सुकता होती. ताज्या आराखड्यानुसार, महामार्ग आता मानवी वस्त्या आणि सुपीक बागायती जमिनींना किमान इजा पोहोचेल अशा पद्धतीने आखला जात आहे. सावंतवाडी तालुक्यातील बांदा आणि आसपासच्या गावांमधून हा मार्ग गोव्याच्या दिशेने जाणार आहे. नव्या आराखड्यानुसार, काही महत्त्वाच्या वनक्षेत्रांना आणि फळबागांना वाचवण्यासाठी मार्गाची दिशा किंचित बदलण्यात आली आहे. दोडामार्ग तालुक्यातून महामार्ग जात असताना पर्यावरणाचा समतोल राखण्याला प्राधान्य दिले जात आहे. सह्याद्रीच्या पट्ट्यातील जैवविविधता बाधित होऊ नये, यासाठी बोगद्यांचा किंवा उड्डाणपुलांचा वापर वाढवण्यावर भर दिला जाण्याची शक्यता आहे.
हा महामार्ग फक्त प्रवासाचा वेळ वाचवणारा नसून, तो राज्याच्या अर्थव्यवस्थेला गती देणारा ठरेल, असा सरकारचा दावा आहे. यामुळे नागपूर ते गोवा हे अंतर अवघ्या आठ ते दहा तासांत कापता येईल. हा महामार्ग माहूरची रेणुका माता, तुळजापूरची भवानी माता, कोल्हापूरची अंबाबाई अशा शक्तीपीठांना हा मार्ग जोडतो. यामुळे विदर्भ, मराठवाडा आणि कोकण या तिन्ही विभागांतील उद्योगांना बाजारपेठ उपलब्ध होईल. नवा आराखडा तयार झाला असला, तरी प्रत्यक्षात जमिनीचे संपादन करणे हे सरकारपुढील मोठे आव्हान आहे. जमिनीचा मोबदला किती मिळणार आणि पुनर्वसन कसे होणार, यावर या प्रकल्पाचे भवितव्य अवलंबून आहे. तसेच, पश्चिम घाटातील संवेदनशील पर्यावरणाला धक्का न लावता काम पूर्ण करणे हे तांत्रिकदृष्ट्या कठीण काम असेल.