
भारत आणि संयुक्त राष्ट्र संघाच्या वरिष्ठ अधिकाऱ्यांमध्ये शांतता राखीव मोहिमांमध्ये सहकार्य वाढवण्याबाबत अत्यंत महत्त्वपूर्ण चर्चा नुकतीच पार पडली. ही उच्चस्तरीय बैठक अमेरिकेतील न्यूयॉर्क शहरात संपन्न झाली. भारताच्या परराष्ट्र मंत्रालयातील सचिव (पश्चिम) सिबी जॉर्ज यांनी संयुक्त राष्ट्रांचे सहाय्यक महासचिव खालिद खियारी यांच्यासोबत सविस्तर संवाद साधला. या बैठकीत विविध महत्त्वाच्या आंतरराष्ट्रीय विषयांवर ऊहापोह करण्यात आला, मात्र जागतिक शांतता मोहिमांवर विशेष लक्ष केंद्रित करण्यात आले.
या सखोल चर्चेदरम्यान दोन्ही बाजूंनी संयुक्त राष्ट्रांच्या शांतता मोहिमांमध्ये परस्पर सहकार्य अधिक मजबूत आणि व्यापक करण्याची निकड व्यक्त केली. भारताने या क्षेत्रात आपली आजवरची सातत्यपूर्ण आणि खंबीर भूमिका पुन्हा एकदा अधोरेखित केली असून, शांतता राखीव दलांमध्ये भारताचा मोठा वाटा असल्याचे यावेळी प्रामुख्याने नमूद करण्यात आले. गेल्या अनेक दशकांपासून भारताने जगभरातील विविध संघर्षग्रस्त आणि संवेदनशील भागांत शांतता प्रस्थापित करण्यासाठी आपले मोलाचे योगदान दिले आहे.
बैठकीत राजकीय आणि शांतता निर्माण प्रक्रियेतील प्रत्यक्ष सहकार्याबरोबरच सध्याच्या प्रादेशिक आणि जागतिक घडामोडींवरही सखोल विचारविनिमय करण्यात आला. विशेषतः पश्चिम आशिया, आशिया-प्रशांत आणि इतर तणावपूर्ण भागांतील परिस्थिती लक्षात घेऊन दोन्ही बाजूंमध्ये उत्तम समन्वय वाढवण्यावर भर देण्यात आला. या संवादामुळे आणि सकारात्मक चर्चेमुळे भविष्यातील संयुक्त शांतता उपक्रमांना मोठी चालना मिळेल, अशी आशा दोन्ही प्रतिनिधींनी यावेळी व्यक्त केली.
भारत हा संयुक्त राष्ट्रांच्या शांतता मोहिमांमध्ये सर्वाधिक सैन्य आणि मनुष्यबळ देणाऱ्या प्रमुख देशांपैकी एक म्हणून जागतिक स्तरावर ओळखला जातो. हजारो भारतीय सैनिक आणि पोलिसांनी आजवर विविध कठीण मोहिमांमध्ये आपली चोख सेवा बजावली असून, जागतिक शांतता आणि सुरक्षितता प्रस्थापित करण्यासाठी भारताची भूमिका नेहमीच महत्त्वाची राहिली आहे. याच पार्श्वभूमीवर भारत आणि संयुक्त राष्ट्र संघ यांच्यातील हे धोरणात्मक सहकार्य अधिक बळकट करण्याची आवश्यकता या बैठकीत अधोरेखित झाली.
या उच्चस्तरीय बैठकीतून भारत आणि संयुक्त राष्ट्र संघ यांच्यातील संबंध अधिक दृढ आणि विश्वासाचे करण्याचा स्पष्ट संदेश जगाला मिळाला आहे. शांतता मोहिमांमध्ये कार्यात्मक समन्वय वाढवून जागतिक स्थैर्य आणि सुरक्षिततेसाठी दोन्ही बाजूंनी एकत्रितपणे काम करण्याची पूर्ण तयारी दर्शवण्यात आली. आगामी काळात या द्विपक्षीय सहकार्याचा अधिक विस्तार होऊन शांतता प्रस्थापित करण्याच्या प्रक्रियेला नवी गती मिळेल, अशी अपेक्षा व्यक्त करण्यात येत आहे.